مقاله

ساختار بن مایه های داستانی امیرارسلان

دانلود متن کاملرایگان، با حساب کاربری؛ ثبت نام با گوگل چند ثانیه است

چکیده

بررسی آثار حماسی- پهلوانی منثور فارسی که تحت تأثیر شاهنامه و پیرو سنّت روایی پدید آمده اند، یکی از حوزه هایی است که در جریان پژوهشی عصر حاضر مورد توجّه قرار نمی گیرند. امیرارسلان واپسین نمونه برجسته و اثرگذار جریان زوال یافته داستان های روایی فارسی است که در عصر قاجار به صورت نقّالی توسّط نقیب الممالک شیرازی روایت شده و به وسیله توران دخت، فرزند ناصرالدّین شاه به کتابت درآمده است. تأثیر و نفوذ این داستان در صفوف مختلف اجتماعی- فرهنگی ایران، خود گویای اهمیت و جایگاه این اثر بوده است، امّا درک ارزش محتوایی امیرارسلان، در گرو بازشاخت بن مایه های ساختاری چارچوب کلّی این اثراست که همانند سایر نمونه های مشابه خود، به علّت گستردگی و حجم این دسته از آثار، در بطن امیرارسلان گنگ و ناشناخته باقی مانده است. نگارندگان با درک ضرورت انجام پژوهش در زمینه درون مایه شناسی داستان های روایی فارسی و فقر پژوهشی موجود در مورد داستان امیرارسلان، ساختار بن مایه های داستانی امیرارسلان را در چهار بخش بن مایه های شگفت انگیز، بن مایه های حماسی- عیاری، بن مایه های عاشقانه و بن مایه های دینی، بررسیده اند. مشخّصه اصلی شکل گیری بن مایه ها در این اثر، وجود دو عامل تکرار و برانگیزندگی است. از دیگر ویژگی های آشکار این بررسی، تأثیر شاهنامه در امیرارسلان است که در اثر روایت از طریق نقّالی، این پیوند و پیوستگی صورت گرفته است و تلمیحات شاهنامه ای موجود در امیرارسلان، خود بیانگر این موضوع می باشد.

اسناد مشابه

  • ساختار بن‌مایه‌های داستانی امیرارسلان

    بررسی آثار حماسی- پهلوانی منثور فارسی که تحت تأثیر شاهنامه و پیرو سنّت روایی پدید آمدهاند، یکی از حوزههایی است که در جریان پژوهشی عصر حاضر مورد توجّه قرار نمیگیرند. امیرارسلان واپسین نمونة برجسته و اثرگذار جریان زوالیافتة داستانهای روایی فارسی است که در عصر قاجار بهصورت نقّالی تو

  • ساختار بن مایه های داستانی هانی و شَیمُرید

    مقاله۲۰۲۱فرهنگ و ادبیات عامهعبدالغفور جهاندیده

    قوم بلوچ علاوه‌بر فرهنگ غنی ایرانی خود، میراثدار فرهنگ و ادبیاتِ بومی کمنظیری است، در ادبیات این قوم منظومههای حماسی و رزمی و داستانهای عاشقانه منظومی وجود دارد که تاریخ سرودن آنها به قرنها پیش برمیگردد. هانی و شَیمُرید معروفترین داستان عاشقانۀ ادبیات بلوچی است و جایگاه آن در ادب

  • بن مایه های داستانی بهرام و گلندام صافی سبزواری

    مقاله۲۰۰۸کتاب قیمحسن ذوالفقاری

    منظومه های غنایی یکی از گسترده ترین ساحت های ادبی است. این حوزه بسط یافته شعر تغزلی فارسی و در ادامه شعر غنایی است. آمیختن داستان با شعر و ارائه آن در قالب مثنوی و پدید آمدن شاهکارهایی چون ویس و رامین و منظومه های عاشقانه نظامی این حوزه را رونق بخشید. بهرام و گلندام یکی از منظومه

  • برخی نکات و بن مایه های داستانی منظومه پهلوانی- نقالی زرین قبا نامه

    مقاله۲۰۱۳دوفصلنامه علمی -پژوهشی فرهنگ و ادبیات عامهسجاد آیدنلو

    زرین قبانامهمنظومۀ بلندی در 23,133 بیت است که احتمالاً در عصر صفویه سروده شده است. سرایندة اثر گمنام است و موضوع آن با آمدن فرستادۀ حضرت سلیمان(ع) به نام زرین قبا به دربار کیخسرو و رویارویی او با ایرانیان آغاز می شود. پس از آن، حوادث متعددی به شیوۀ داستان در داستان پیش می آید و ن

  • بررسی ساختار داستانی پند و اندرز اهل دانش و هوش به زبان گربه و موش اثر شیخ بهایی

    مقالهتاریخ ادبیاتهلن اولیایی نیا، دانشگاه اصفهان

    در اثر شیخ بهایی با عنوان پند و اندرز اهل دانش و هوش به زبان گربه و موش، شیخ بهائی در پی آن است تا شبهاتی را که در مورد تصوّف و عرفان وجود دارد از بین ببرد و سالوس و ریا را از صداقت معنوی عارفانه متمایز نماید. برای نیل به این مقصود شیخ بهائی از تمام تمهیدات و شگردهای داستانی که ت

  • ساختار داستانی و موسیقایی در إرادة الحیاة

    مقالهالجمعیه الایرانیه للغه العربیه و آدابها فصلیه محکمههومن ناظمیان

    دیدگاه­های منتقدانة شکل­گرایان روس، تحول شگرفی در خوانش ادبی پدید آورد، به گونه­ای که در تحلیل متن ادبی، خود متن به عنوان مجموعه ای یکپارچه و مستقل در کانون توجه قرار گرفت و عوامل بیرون از متن مانند پدیدآورنده، اوضاع اجتماعی- سیاسی و فرهنگی دورانی که متن در آن شکل گرفته،و... درجة