ارزیابی شاخص تغذیه نیتروژنی مزارع گندم در گرگان
چکیده
این مطالعه به منظور ارزیابی وضعیت تغذیه نیتروژنی مزارع گندم درگرگان در سال زراعی 86- 85 به اجرا درآمد. بر اساس نتایج به دست آمده، میانگین عملکرد مادۀ خشک در 16 مزرعه در طول فصل رشد از 38/0 (در ابتدای پنجه زنی) تا 51/12 (در رسیدگی برداشت) تن در هکتار متغیر بود. غلظت نیتروژن در ماده خشک گیاهی مزارع مورد مطالعه در ابتدای پنجه زنی 09/3 ، میانۀ پنجهزنی 60/2، ساقه رفتن 62/1، آبستنی 56/1، اوایل آبکی شدن دانه 14/1 و در رسیدگی برداشت 08/1 درصد بود. این نتایج حاکی از بیشترین کاهش غلظت واقعی نیتروژن در مرحلۀ ساقهرفتن و همچنین کاهش مستمر غلظت واقعی نیتروژن با پیشرفت نمو گیاه است. غلظت واقعی نیتروژن در تمام مراحل نمو به طور قابل ملاحظهیی از غلظت بحرانی نیتروژن در ماده خشک گیاهی کوچکتر بود؛ میانگین غلظت بحرانی نیتروژن مزارع در ابتدای پنجه زنی 38/4، میانۀ پنجهزنی 33/4، ساقه رفتن 88/2، آبستنی 32/2، اوایل آبکی شدن دانه 95/1 و در رسیدگی برداشت 72/1 درصد بود. بنابراین، میانگین nni در 16 مزرعۀ مورد بررسی در تمام مراحل نمو کمتر از مطلوب (1=nni) بود؛ میانگین nni در ابتدای پنجه زنی 71/0، میانۀ پنجه زنی 59/0، ساقه رفتن 57/0، آبستنی 68/0 ، اوایل آبکی شدن دانه 59/0 و بالاخره در رسیدگی برداشت 61/0 برآورد گردید. این نتایج حاکی از نامطلوب بودن (1>nni ) تغذیۀ نیتروژنی مزارع گندم در گرگان در تمام مراحل نمو و در نتیجه محدود