الگوی توزیع ژئوشیمیایی عمقی عیار طلا با استفاده از روش های فرکتالی به منظور پهنه بندی اهداف اکتشافی ناحیه ای در کانسار طلای زرشوران، تکاب، شمال غرب ایران
چکیده
الگوی توزیع عمقی عناصر ژئوشیمیایی در برنامههای اقتصادی معادن بسیار مهم و ضروری میباشد. در این پژوهش 44 گمانه اکتشافی کانهزا و غیر کانه زا درکانسار زرشوران، واقع در شمال غرب ایران، برای تشخیص و توصیف الگوی توزیع عمقی عیار طلا مورد استفاده قرار گرفتند. در این رابطه از مدلهای فرکتال شمارش مربعات، فراوانی توان- قانون و ضریب هورست استفاده شده است. نتایج بدست آمده از مدل شماره مربعات نشان دهنده خود- تشابهی در گمانههای کانهزا و غیر کانهزا با بُعد فرکتال (bd) 01/1 تا 7/1 میباشد، و این مقدار در گمانههای همراه با کانهزایی بیشتر از گمانههای غیر کانه زا میباشد. نتایج مدل فراوانی توان- قانون نشان دادند که توزیع عمقی عیار طلا در گمانههای همراه با کانهزایی دارای خاصیت فرکتال دوگانه میباشد، در حالی که در گمانههای بدون کانهزا خاصیت مونوفرکتال دارند. توزیع عمقی همراه با فرکتال دوگانه نشان دهنده چندین مرحله کانهزایی در کانسار زرشوران میباشد. ضریب هورست عیار طلا با استفاده از مدل برنامه نویسی شده در محیط ویژال بیسیک (vba) بازده به مقیاس برای تمامی گمانهها محاسبه گردید. دامنه تغییرات مقادیر ضریب هورست از 63/0 تا 92/0 میباشد، که در همه گمانهها، بالاتر از 5/0 بوده و نشان دهنده یکنواختی و پیوستگی کانهزایی در کانسار زرشوران میباشد. همچنین مقدار ضریب هورست برای گمانههای فاقد کانهزایی مانند a4 نیز بزرگتر از 5/0 است، که گواه بر توزیع یکنواخت طلا در سنگهای دیواره میباشد. نتایج بدست آمده در هر کدام از روشهای فوق نشان دادند که مدلهای فرکتالی مذکور مستقل از همدیگر بوده و بنابراین میتوان از آنها در اهداف اکتشافی سطحی استفاده نمود. کاربرد مدلهای فرکتالی ارئه شده در این مطالعه ساده و سریع بوده و پهنه بندی اهداف اکتشافی سطحی بدون پردازش دادههای مختلف زمینشناسی، ژئوشیمی و ژئوفیزیک صورت میپذیرد.