مدل سازی رفتار نوسانات بازده شرکتهای بورس اوراق بهادار تهران با به کارگیری رهیافت تحلیل عامل
چکیده
یکی از مهمترین پژوهشهای بازارهای مالی، تشریح رفتار بازده سهام است. هدف اصلی پژوهش حاضر، بررسی رابطه ی متغیرهای مالی و حسابداری با بازده سهامِ شرکتهای پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران با در نظر گرفتن میزان همپوشانی متغیرهای گروهی و شناسایی عوامل زیربنایی تبیینکننده ی کوورایانس مشترک متغیرهای مؤثر بر بازده است. به این منظور، 30 متغیرِ مؤثر بر بازده سهام با عنوان «ویژگیهای خاص شرکت» انتخاب شدند و آزمون فرضیهها با استفاده از دادههای ترکیبی نامتوازن و با نمونهای مشتمل بر 113 شرکت در بازه ی زمانی 1388-1380 انجام گردید. براساس یافتههای تحقیق، در مدلسازی چندمتغیره، متغیرهای سود هر سهم، نسبت جاری، نسبت فروش به قیمت و ارزش بازاری معامله شده به کل ارزش بازار، رویهمرفته قادرند حدود 60 درصد از تغییرات میانگین بازده سهام را تبیین نمایند. در مدلسازی مرکب در دو صنعت خودروسازی و کانی غیرفلزی، قدرت تبیینکنندگی متغیرها تا حدود 75 درصد افزایش یافت.