مقایسه عملکرد و سایر صفات زراعی در ژنوتیپ های گندم دوروم در منطقۀ اصفهان
چکیده
به منظور بررسی برخی صفات مهم گندم دوروم، 18 لاین به همراه 2 شاهد (گندم دوروم ’دنا‘ و گندم نان ’پارسی‘)، در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی با 3 تکرار و در مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان طی سال های زراعی 1390 ـ 1391 کشت و مقایسه شدند. نتایج تجزیۀ واریانس تفاوت معنا داری برای صفات وزن هزاردانه، تاریخ رسیدن و تعداد روز تا ظهور 50 درصد سنبله، در بین ژنوتیپها نشان داد. تأثیرات سال و ژنوتیپ × سال برای عملکرد معنادار نشد که این امر نشاندهندۀ تشابه نسبی سالها و وجودنداشتن اثر متقابل ژنوتیپ در سال است. به عبارت دیگر، ژنوتیپها در سال‌های مختلف مشابه عمل کردهاند. نتایج تجزیۀ خوشهای، لاینها را در 3 گروه عمده قرار داد که لاینهای گروه دوم عملکرد بالایی داشتند. لاین شمارۀ 6 (somat_4/inter_8//kucuk) در صفت های وزن هزاردانه و ارتفاع بوته بالاترین میانگینها را داشت. این لاین در تجزیۀ خوشهای در فاصلۀ زیادی نسبت به سایر لاینها قرار گرفت. با استفاده از روش تجزیه به عاملها مشخص شد، 2 عامل بیش از 67 درصد واریانس بین لاینها را توجیه کردند. صفتهای وزن هزاردانه و ارتفاع بوته مهم ترین صفات در ایجاد تنوع بین لاینها بودند.
نویسندگان و وابستگی سازمانی
- سمیرا آقایی — کارشناسی ارشد، گروه زراعت، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان ، ایران
- عنایت اله توحیدی نژاد — استادیار، گروه زراعت، دانشکدۀ کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان، ایران
- مهدی نصراصفهانی — دانشیار، بخش گیاهپزشکی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان اصفهان، اصفهان، ایران