بررسی ویژگی های زیرسطحی سازه فروشویی توده ای با استفاده از روش های ژئوفیزیکی؛ مورد مطالعاتی: معدن مس سرچشمه

مصیب مرادی پور، دانشجوی کارشناسی ارشد، بخش مهندسی معدن، دانشگاه شهید باهنر کرمان حجت اله رنجبر، استاد، بخش مهندسی معدن، دانشگاه شهید باهنر کرمان آزاده حجت، استادیار، بخش مهندسی معدن، دانشگاه شهید باهنر کرمان سعید کریمی نسب، دانشیار، بخش مهندسی معدن، دانشگاه شهید باهنر کرمان هاشم رنجی رودپشتی، کارشناس ارشد، شرکت مهندسین مشاور زمین آب پی شهرام دانش پژوه، مرکز تحقیق و توسعه هیدرومتالورژی، مجتمع مس سرچشمه

چکیده

از مسائل مهمی که در رابطه با عملیات فروشویی توده­ای وجود دارد، نیاز به آگاهی از سطح محلول باردار مس در قسمت­های مختلف سازه، تعیین مناطق اشباع و غیراشباع و بررسی کیفیت و غلظت محلول در قسمت­های مختلف سازه است. در این مقاله، با استفاده از برداشت­های صحرایی ترکیبی ژئوفیزیک (شامل روش­های مقاومت ویژه الکتریکی، پلاریزاسیون القایی (ip) و رادار نفوذی به زمین (gpr))، به بررسی ساختار داخلی سازه فروشویی توده­ای شماره 3 معدن مس سرچشمه پرداخته شد. هدف اصلی، تعیین مناطق اشباع از محلول و همچنین بررسی مسیرهای احتمالی جریان ترجیحی محلول بوده است. بدین منظور، پس از قطع پاشش بر روی محدوده شماره 903 سازه فروشویی توده­ای شماره 3 به مدت 10 روز، برداشت های صحرایی در طول پنج پروفیل موازی انجام شد. حداکثر عمق بررسی در برداشت های مقاومت ویژه و ip به دلیل مساحت کم محدوده شماره 903 برای گسترش آرایه الکترودی، به 20 متر محدود شد. همچنین جذب امواج رادار در محیط­های با رسانندگی بالا، باعث کاهش عمق نفوذ در برداشت­های gpr گردید. در نهایت، با استفاده از نتایج حاصل از تفسیر داده­های صحرایی و با کمک گرفتن از نتایج مطالعات آزمایشگاهی که قبل از برداشت­های صحرایی انجام شده بود، مناطق اشباع از محلول باردار مس، مناطق خشک و مسیر­های عبور محلول مشخص گردید. با توجه به نتایج حاصل، از میان روش­های ژئوفیزیکی انجام شده، روش مقاومت ویژه الکتریکی بهترین روش برای پایش سازه فروشویی توده­ای تشخیص داده شد.