اثربخشی شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر افزایش کیفیت زندگی و کاهش نشانه های روان شناختی بیماران مبتلا به multiple sclerosis (ms)
چکیده
مقدمه: کیفیت زندگی، یک ساختار چند بعدی شامل سلامت جسمانی، وضعیت روان شناختی، سطح استقلال و روابط اجتماعی است. همچنین، نشانه های روان شناختی شکایات جسمانی، حساسیت بین فردی، وسواس اجباری، افسردگی، اضطراب، ستیزه جویی، ترس مرضی، افکار پارانوئید و روان پریشی را می سنجد. هدف از انجام پژوهش حاضر، بررسی اثربخشی شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر افزایش کیفیت زندگی و کاهش نشانه های روان شناختی بیماران مبتلا multiple sclerosis (ms) بود. روش ها: در این پژوهش، از طرح شبه آزمایشی پیش آزمون- پس آزمون با گمارش تصادفی استفاده شد و انتخاب، بر اساس نمونه گیری تصادفی بود؛ بدین صورت که 30 بیمار مبتلا به multiple sclerosis به صورت تصادفی انتخاب شدند و در گروه های مورد (15 نفر) و شاهد (15 نفر) قرار گرفتند. شرکت کنندگان در گروه مورد، 8 جلسه (هر جلسه 90 دقیقه) شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی را دریافت نمودند. ابزار گرداوری داده ها در این پژوهش، عبارت از پرسش نامه ی کیفیت زندگی (quality of life questionnaire یا qlq) و پرسش نامه ی نشانگان مختصر (brief symptom inventory یا bsi) بودند. داده ها با استفاده از نرم افزار آماری spss و آزمون ancova مورد تحلیل قرار گرفت. یافته ها: با اجرای شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی در بیماران ms، تغییرات حاصل از میانگین نمرات بیماران در زیر مقیاس های متغیر کیفیت زندگی برای بعد سلامت جسمانی 40/40 و سلامت روان 01/44 بود. همچنین، این تغییرات ناشی از مداخله ی ذهن آگاهی برای مؤلفه های پرخاشگری 20/3، اضطراب 60/3، حساسیت فردی 00/3، شکایت جسمی 20/3 و افسردگی 40/2 به دست آمد. نتیجه گیری: شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی، رویکردی کارآمد و مبتنی بر شواهد برای مداخله ی روان شناختی در بیماران مبتلا به multiple sclerosis می باشد