مقاله

سیر قدرت و آسیب های آن ازاسطوره تا حماسه در شاهنامه فردوسی

چکیده

به طور کلّی در حماسه ها، تقابل پهلوانان و شخصیّت ها بر قدرت استوار است. در بسیاری موارد خدایان در این قدرت نمایی ها دخالت مستقیم دارند و در موارد دیگر خدایان، با واسطه اعمال قدرت می کنند. پهلوانان و شاهانی که به همراه قدرت، از خِرد کافی برخوردارنیستند و یا دیو، راهزن عقلانیّت آنان می گردد، به سوی جهل وآزمندی می گرایند. آسیب آزمندی که مهمترین دستاورد جهل است قدرت را به صورت بلیّه ای مصیبت بار برای خود شخصیّت ها و نیز جامعه، درمی آورد. دراین پژوهش، پس از بیان مبانی نظری قدرت، سیر تاریخی قدرت از اسطوره تا حماسه در شاهنامه فردوسی مورد بررسی قرارگرفته است.

اسناد مشابه

  • بررسی تطبیقی نیکی و پلیدی در دو حماسه شاهنامه فردوسی و سرود نیبلونگن

    مقاله۲۰۱۱مطالعات نقد ادبیشهرام صحاوی، الهام رحمانی مفرد

    اعتقاد به نیکی و پلیدی و نزاع دائمی آنها، پیروزی نیکی و نتیجه آن که نظم می باشد و نیز پیروزی پلیدی که پیامد آن آشوب است نه تنها موضوع زندگی روزمره ما انسانهاست بلکه یکی از ارکان اصلی حماسه ماندگار شاهنامه فردوسی است. نظام دو قطبی با تفاوتهایی نسبت به شاهنامه در حماسه آلمانی سرود

  • بررسی تطبیقی نیکی و پلیدی در دو حماسه شاهنامه فردوسی و سرود نیبلونگن

    مقاله۲۰۱۱مطالعات نقد ادبیالهام رحمانی مفرد، شهرام صحاوی

    اعتقاد به نیکی و پلیدی و نزاع دائمی آنها، پیروزی نیکی و نتیجه آن که نظم می باشد و نیز پیروزی پلیدی که پیامد آن آشوب است نه تنها موضوع زندگی روزمره ما انسانهاست بلکه یکی از ارکان اصلی حماسه ماندگار شاهنامه فردوسی است. نظام دو قطبی با تفاوتهایی نسبت به شاهنامه در حماسه آلمانی سرود

  • بررسی گفتمان قدرت در خاندان‌های پهلوانی شاهنامة فردوسی بر اساس نظریة فرکلاف

    مقاله۲۰۲۵پژوهشنامه ادب غناییشهریار شهرکی، عبدا... واثق عباسی، عبدالعلی اویسی کهخا

    شاهنامۀ فردوسی، داستان بلند پهلوانی‌‌های قهرمانان است که ظاهراً در آن، قدرت‌‌طلبی برخاسته از «حرص» و «آز»، ریشۀ بسیاری از جنگ‌‌ها دانسته شده است؛ اما بررسی علل جنگ‌‌طلبی‌‌ها در شاهنامه، نشان از آن دارد که بسیاری از جنگ‌‌ها، می‌تواند ریشه در عللی به‌جز حرص و طمع داشته باشد. در این

  • مقایسة بازتاب جهان بینی هندواروپایی در شاهنامة فردوسی و حماسة قرقیزی ماناس

    مقاله۲۰۱۳دوفصلنامه علمی - پژوهشی پژوهش های ادبیات تطبیقیناصر نیکوبخت، آیدا قالدیرعلیوا، غلامحسین غلامحسین زاده، محمد دانشگر

    «جهان­بینی هندواروپایی» به ­دلایل غنای محتوایی و ادبی آن از دیرباز، بازتاب چشمگیری در شکل گیری متون نظم و نثر فارسی داشته و آثار بسیاری را از جنبه­های مختلف تحت تأثیر قرار داده است؛ به­گونه­ای­ که آثار برجسته­ای چون شاهنامة فردوسی و حماسة قرقیزی ماناس از کهن­الگوهای آن بهره برده­

  • بررسی تطبیقی اهریمنان خشکی در شاهنامه فردوسی و حماسه رامایانا

    مقاله۲۰۱۳ادبیات عرفانی و اسطوره شناختینیما ادهم

    دو ملت ایران و هند سابقه مشترک قومی و نژادی دارند و در طول زمان از یکدیگر بسیار تأثیر پذیرفته اند. این اشتراکات و تأثیرپذیری ها در آثار ادبی دو ملت نیز بازتاب یافته است. پژوهش پیش رو با فرض وجود مضامینی مشترک میان شاهنامه فردوسی و حماسه رامایانا، به مقایسه تطبیقی دو شخصیت منفی کل

  • بررسی تطبیقی اهریمنان خشکی در شاهنامه فردوسی و حماسه‌ رامایانا

    دو ملت ایران و هند سابقه‌ مشترک قومی و نژادی دارند و در طول زمان از یکدیگر بسیار تأثیر پذیرفته‌اند. این اشتراکات و تأثیرپذیری‌ها در آثار ادبی دو ملت نیز بازتاب یافته است. پژوهش پیش رو با فرض وجود مضامینی مشترک میان شاهنامه فردوسی و حماسه رامایانا، به مقایسه تطبیقی دو شخصیت‌ منفی