مقاله

ژئوشیمی، سنگ زایی و کانی زایی سنگ های نفوذی نامن، جنوب غربی پهنهی سبزوار

سید علی مظهری، department of geology, payame noor university, 19395-4697 tehran, iranدانشگاه پیام نور، گروه علمی زمین شناسی، تهران 4697-19395- ایران وحید مجتهدی فر، departement of geology, islamic azad university, shahrood branch, iranدانشگاه آزاد اسلامی، واحد شاهرود، گروه زمین شناسی، شاهرود، ایران عبدالرضا جعفریان، departement of geology, islamic azad university, shahrood branch, iranدانشگاه آزاد اسلامی، واحد شاهرود، گروه زمین شناسی، شاهرود، ایران

چکیده

تودهی نفوذی نامن در جنوب غربی پهنهی سبزوار قرار دارد و از سه فاز ماگمایی مختلف شامل دو واحد گرانیتوئیدی و یک واحد بازی، تشکیل شده است. تمام سنگ­های نفوذی ماهیت آهکی- قلیایی داشته و دارای خواص ماگماهای وابسته به مناطق فرورانش هستند. سینوگرانیت­های نامن (واحد sg) که در دمای بالا تشکیل شده­اند، سرشار از عناصر hfse همچون ga، nb، ta و zr هستند و در رده­ی گرانیتوئیدهای آلومین نوع a قرار می­گیرند. این فاز ماگمایی در اثر ذوب سنگ­های فلسی حاصل شده است. فاز اصلی در توده­ی نامن (واحد bg) مجموعه­ای از سنگ­های گرانتوئیدی متنوع (گرانودیوریت، کوارتز مونزودیوریت و کوارتز دیوریت) را در بر می­گیرد. این واحد دارای خواص گرانیتوئیدهای نوع i بوده و از ذوب آمفیبولیت­های پوسته­ی تحتانی حاصل شده است. سنگ­های مافیک عبارتند از هورنبلند گابرو با بافت انباشتی متشکل از هورنبلند و پلاژیوکلاز. کانسنگ مگنتیت به صورت قطعات مدور در برخی رخنمون­های این واحد مشاهده می­شود. گابروهای میزبان مگنتیت (mhb) در مقایسه با گابروهای دیگر (hb) غنی از کلسیم و عناصر فلزی v، cr، co، cu و zn هستند ولی از نظر عناصر ناسازگار lile و hfse به شدت تهی شده­اند. جدایش فاز فرار طی شکل گیری ماگمای گابرویی موجب جدایش ماگمای اولیه شده است. بخش غنی از f و p در نهایت به hb تبدیل شده و بخش غنی از آب و s سنگ­های mhb را شکل داده است.

اسناد مشابه