بررسی اجرای عملیات پرورشی تنک کردن در توده های دست کاشت پلت (مطالعه موردی: جنگل های چوب و کاغذ مازندران)
چکیده
پلت یکی از گونه های بومی ایران است که در اغلب جنگل کاریها بهصورت تک کشتی و یا آمیخته با دیگر گونه ها کشت میشود. انجام عملیات پرورشی در چنین توده هایی موجب تقویت تولید و اصلاح کمی و کیفی توده در حیات طولانی جنگل می گردد. در همین راستا این تحقیق روی دو توده پلت واقع در طرح جنگل داری برنجستانک (قطعه دخالت نشده) و چایباغ (قطعه دخالت شده) در محدوده طرحهای جنگلداری چوب و کاغذ مازندران که در سال 1370 جنگل کاری شده بودند، انجام شد. با استفاده از روش آماربرداری تصادفی سیستماتیک با قطعههای نمونه دایرهای شکل یک آری، تعداد 39 و 33 پلات به ترتیب در قطعههای دخالت شده و دخالت نشده انتخاب و در طبیعت پیاده شدند. سپس در هر پلات مشخصههای کمی و کیفی قطر، ارتفاع، تعداد، کیفیت تنه و وضعیت تاج درختان در دو توده برداشت و در فرمهای مربوطه ثبت گردید. نتایج نشان میدهد که متوسط قطر درختان در توده دخالت شده و دخالت نشده به ترتیب 98/19 و 84/13 سانتیمتر و میانگین ارتفاع نیز به ترتیب 32/18 و 46/17 متر بوده است. میانگین سطح مقطع در توده دخالت شده 74/30 مترمربع در هکتار و در توده شاهد 7/15 مترمربع در هکتار محاسبه شد. نتایج حاصل از انجام آزمون آماری t نشان میدهد که بین میزان رویش قطری، حجمی، ارتفاعی، سطح مقطع و ضریب قدکشیدگی بین دو توده در سطح 99 درصد اختلاف معنیداری وجود دارد. به لحاظ کیفی نیز توده دخالت شده از پایداری و وضعیت بهتری نسبت به توده دخالت نشده برخوردار بود. انجام آزمون مربع کای در مورد متغیرهای کیفی (کیفیت تنه و تقارن تاج) نیز نشان میدهد که در دو توده در سطح یک درصد اختلاف معنیداری وجود دارد. ازاین رو، با توجه به نتایج بدست آمده و به دلیل صرفه جویی در زمان و هزینه های بالای عملیات جنگل کاری و ارتقاء ارزش افزوده محصولات با تولید چوب های مرغوب و بدون عیوب فیزیکی، با تأکید بر پایداری درازمدت تودهها، میتوان اجرای عملیات پرورشی به موقع و با شدت مناسب را به طراحان و مجریان طرحهای جنگل داری پیشنهاد کرد.