طبقه بندی ابزارهای پیش ارزیابی سیاست با رویکرد آینده پژوهی
چکیده
امروزه نماد سیاست بهتر و هوشمندانه تر، پیش ارزیابی سیاست است که در قالب مدل ها، روش ها و ابزار ها منجر به آگاه سازی سیاستگذاران و ذی نفعان شده و در نتیجه سبب بهبود کیفیت سیاست عمومی و ارتقاء هبستگی سیاستی می گردد. در این مقاله بر طبقه بندی روش ها و مدل های/ابزارهای پیشینی ارزیابی سیاست مانند تجزیه وتحلیل هزینه فایده، هزینه اثربخشی، ارزیابی اثر و... تأکید شده است و طبقه بندی ازنوع عملیاتی ابزارهای پیش ارزیابی سیاست با روش کیفی گروه های کانونی انجام شده است که چهارده مدل و روش /ابزار پیش ارزیابی با توجه به سازه های مبنایی «قابلیت» و «ماهیت روش» طبقه بندی شده اند در این طبقه بندی توجه به برجسته نمودن رویکرد بدیل محورنه تنها به عنوان حوزه ای کمک کننده به آگاه سازی سیاستگذاران بلکه به عنوان تحولی قابلیتی و روش شناختی در ابزارهای پیش ارزیابی سیاست مطرح است؛ اما یافته های تحقیق نشان می دهد که اکثر روش های مرسوم و متداول پیش ارزیابی با رویکرد آینده محوری طراحی و به کار گرفته نشده اند و بیشتر این روش ها و ابزار ها دارای قابلیت برنامه ریزی محوری می باشند و همچنین به لحاظ ماهیت روش نیز کمی گرا هستند.