تاریخ معاصر ایران در حافظه ی جمعی ایرانیان مطالعه ای بین قومی
چکیده
مقاله ی حاضر حافظه ی جمعی ایرانیان را با توجه به چهار کادر اجتماعیِ حافظه (قومیت، نسل، مذهب و تحصیلات) مورد بررسی کمی قرار می دهد. در مبحث «کادر اجتماعیِ حافظه ی جمعی» از نظریات هالبواکس، هابزباوم و رنجر و در بحث «نسل» و «تحصیلات» به ترتیب از رویکردهای مانهایم، شومن و اسکات استفاده شد. با توجه به ماهیت بین قومی این پژوهش، تعداد 384 نمونه از سه مرکز استان رشت (گیلان)، تبریز (آذربایجان شرقی) و سنندج (کردستان) به شیوه ای سهمیه ای-اتفاقی انتخاب شد. نتایج نشان می دهد قومیت به عنوان یک کادر اجتماعی تاثیر چندانی در شکل دهی به حافظه ی جمعی ایرانیان نداشته و حافظه ی جمعی در بین ایرانیان بیش از آن که قومی باشد ملی است. در مقابل، کادرهای اجتماعیِ مذهب، تحصیلات و به ویژه نسل از توان تبیینی بالایی برای توضیح تفاوت ها در حافظه ی جمعی ایرانیان برخوردارند.