تبیین روابط ایران و جمهوری آذربایجان با رویکرد سازه انگاری
چکیده
با فروپاشی اتحاد شوروی، نظام جغرافیای سیاسی و نیز ساختار معنایی حاکم بر منطقة آسیای مرکزی و قفقاز دچار دگرگونی شد. بنابراین ساختار، شرایط و بازیگران جدیدی در روابط ایران و قفقاز ظهور کردند. یکی از این کشورها جمهوری آذربایجان است. روابط بین ایران و این کشور از ابعاد بسیاری اهمیت دارد. در این مدت، شاهد روابط در سطح پایین، عادی و گاه رو به تعارض و آشفتگی بوده ایم. روابط خارجی دو کشور را میتوان از زاویة نظریه های گوناگون مورد بررسی قرار داد. یکی از این نظریه ها، دیدگاه سازهانگاری است. انتظار میرفت که بعد از استقلال جمهوری آذربایجان سطح بالای همکاری ها را بین دو کشور داشته باشیم. با درنظر گرفتن مفاهیم سازهانگاری، سؤال اصلی نوشتار این است که از این دیدگاه، چه عواملی بیشتر بر سردی روابط ایران و جمهوری آذربایجان اثرگذار بوده است؟ یافتههای نوشتار با استفاده از روش تحقیق توصیفی- تحلیلی نشانگر این است که روابط دو کشور ایران و جمهوری آذربایجان از عوامل ژئوپلیتیکی دو کشور تأثیر چندانی نمیپذیرد. از سوی دیگر با توجه به رویکرد سازهانگاری روابط دو کشور تحت تأثیر سازههای فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و سیاسی قرار دارد و این سازهها در روابط دوجانبه به صورت واگرا عمل میکنند.
نویسندگان و وابستگی سازمانی
- رسول افضلی — دانشیار جغرافیای سیاسی دانشگاه تهران
- سیدمحمد سیدی اصل — کارشناس ارشد جغرافیای سیاسی دانشگاه تهران
- ابوالقاسم محمودی — کارشناس ارشد جغرافیای سیاسی دانشگاه تهران