مقاله

بررسی اندیشه سیاسی شریف رضی درباره خلافت اسلامی

چکیده

نگاه فقهای شیعه به مسأله مشروعیت حاکمان اسلامی، یکی از موضوعات مهم در فقه سیاسی شیعه است. فقهای شیعه در باب مشروعیت، این حق را فقط برای ائمه معصوم بعد از پیامبر قائل هستند. لذا بعد از دوره حضور ائمه، یکی از مسائلی که همواره دغدغه فقهای شیعه قرار گرفته، نحوه تعامل یا تقابل آن ها با حاکمان مسلمان بوده است. بعد از دوره حضور ائمه، اولین برخورد فقهای میانه با این مسأله در دوره عباسی اتفاق افتاد. در این میان شریف رضی، یکی از علمایی بود که به طور گسترده، به تعامل و هم کاری نزدیک با عباسیان پرداخت و از طرف آن ها مناصب حکومتی دریافت نمود. این عملکرد، موجب شده پارادوکسی در حوزه نظر و عمل رخ نماید. اما اولاً واقعیت امر چنین نیست ، بلکه عمل سید دارای پشتوانه نظری است و ثانیاً به نظر می رسد بتوان عملکرد وی را در تعامل گسترده با خلافت، به منظور زمینه سازی برای بازگرداندن حق علویان نیز تحلیل کرد. در پژوهش پیش رو، تلاش شده تا ضمن گزارش و تحلیل وضعیت این دوره و اهمیت فعالیت ها و مناصب سید، به برخی ابهامات پاسخ داده شود.

اسناد مشابه

  • بررسی اندیشه سیاسی شریف رضی درباره خلافت اسلامی

    نگاه فقهای شیعه به مسأله مشروعیت حاکمان اسلامی، یکی از موضوعات مهم در فقه سیاسی شیعه‌است. فقهای شیعه در باب مشروعیت، این حق را فقط برای ائمه معصوم بعد از پیامبر قائل هستند. لذا بعد از دوره حضور ائمه، یکی از مسائلی که همواره دغدغه فقهای شیعه قرار گرفته، نحوه تعامل یا تقابل آن‌ها ب

  • دورنمای اندیشه سیاسی در دوره اول خلافت عباسی

    مقاله۲۰۰۱فصلنامه علمی پژوهشی تاریخ اسلاممحجوب الزویری

    مقاله حاضر عهده دار ترسیم دورنمایی از مهم ترین اندیشه های سیاسی جهان اسلام در دوره نخستین خلافت عباسی است. این دوران عرصه ظهور و رشد اغلب مکاتب فکری و سیاسی اسلامی و موضع گیری آن ها در مورد مسإله خلافت به شمار می رود; با این حال تاکنون کمتر مورد توجه قرار گرفته است. در این مقاله,

  • مقایسه نظریه ولایت فقیه در اندیشه امام خمینی (ره) و خلافت اسلامی اخوان المسلمین در اندیشه حسن البناء

    مقاله۲۰۲۱رهيافت انقلاب اسلاميمحمدرضا حبیبی، مسعود راعی دهقی، فرامرز عطریان

    اندیشه سیاسی شیعه و اهل سنت دارای تفاوتها و شباهتهایی با یکدیگر است. هدف اصلی مطالعه پیشرو، بررسی مقایسه ای نظریه ولایت فقیه در اندیشه امام خمینی (ره)، و نظریه خلافت در اندیشه اخوانالمسلمین است که به طور مشخص بر دوره مرسی متمرکز شده است. سؤال مطالعه حاضر بدین ترتیب است که مهمترین

  • دورنمای اندیشه سیاسی در دوره اول خلافت عباسی

    مقاله۲۰۰۱فصلنامه علمی پژوهشی تاریخ اسلاممحجوب الزویری

    مقاله حاضر عهده دار ترسیم دورنمایی از مهم ترین اندیشه های سیاسی جهان اسلام در دوره نخستین خلافت عباسی است. این دوران عرصه ظهور و رشد اغلب مکاتب فکری و سیاسی اسلامی و موضع گیری آن ها در مورد مسإله خلافت به شمار می رود; با این حال تاکنون کمتر مورد توجه قرار گرفته است. در این مقاله,

  • بررسی امکان یا عدم امکان اجرای حدود در اندیشه سیاسی شریف مرتضی

    مقاله۲۰۲۰شیعه شناسیسعید توفیق، وجیهه میری

    سیدمرتضی دو بیان به ظاهر متعارض در خصوص اجرای حدود الهی در عصر غیبت دارد. آراء کلامی و فقهی شریف مرتضی در تبیین حکم حدود در عصر غیبت تنیده به یک‌دیگرند. پژوهش حاضر، حول پاسخ به این پرسش سامان یافته است: دیدگاه شریف مرتضی در اندیشه سیاسی خود، درخصوص امکان یا عدم امکان اجرای حدود د

  • روش شناسی اندیشه سیاسی در فلسفه غرب تمدّن اسلامی

    مقالهفصلنامه علمی پژوهشی علوم سیاسیداود فیرحی، حجة الاسلام فیرحی استادیار گروه علوم سیاسی دانشگاه تهران

    مفاله حاضر به «روش شناسی اندیشه سیاسی در فلسفه غرب تمدن اسلامی» اختصاص دارد. فلسفه غرب تمدن اسلامی به اندیشه های فلسفی در آرا و آثارِ فیلسوفانی چون ابن طفیل، ابن باجه و ابن رشد اطلاق می شود. اینان برخلاف متفکران شرق تمدن اسلامی، مانند ابن سینا، روش شناسی ویژه ای در حوزه دانش سیاس