بررسـی تنـوع ژنتیکی اکوتیپ های باریجه (ferula gummosa) مناطق مختلف ایـران با استفاده از نشانگر aflp

زهرا خونانی، z khounani agronomy and plant breeding department, agricultural college, university of tehran, karaj, iran. p.o.box: 31587-77871, tel: +98-261- 2246074, fax: +98-261- 2227605.کرج، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشکده علوم زراعی و دامی، گروه زراعت و اصلاح نباتات، کدپستی: 77871 - 31587، تلفن: 2246074 (0261)، نمابر: 2227605 (0261 ) محمدرضا نقوی، mr naghavi agronomy and plant breeding department, agricultural college, university of tehranگروه زراعت و اصلاح نباتات، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه تهران (tehran university) منصور امیدی، m omidi agronomy and plant breeding department, agricultural college, university of tehranگروه زراعت و اصلاح نباتات، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه تهران (tehran university) منیژه سبکدست، m sabokdast agronomy and plant breeding department, agricultural college, university of tehranگروه زراعت و اصلاح نباتات، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه تهرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه تهران (tehran university) اسماعیل طالبی کویخی، e talebi kohyakhi research institute of forest and rangelandsمؤسسه تحقیقات جنگل ها و مراتع کشورسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه تهران (tehran university)

چکیده

مقدمه: باریجه یکی از گیاهان مهم دارویی، صنعتی و آروماتیک ایران است. شیرابه و اسانس این گیاه در صنایع مختلف از جمله داروسازی، غذایی، عطرسازی، چسب سازی و نظامی مورد استفاده قرار می گیرد. هدف: این تحقیق به منظور بررسی تنوع زنتیکی بین اکوتیپ های باریجه جمع آوری شده از مناطق مختلف کشور که در ایستگاه تحقیقات همند آبسرد کشت شده بودند، صورت گرفت. روش بررسی: در این بررسی dna از برگ ها استخراج شده و با استفاده از 10 ترکیب آغازگری aflp تنوع ژنتیکی مورد بررسی قرار گرفت. نتایج: در مجموع 296 آلل قابل نمره دهی مشاهده شد که 89 درصد چندشکل بودند و تعداد آلل برای هر آغازگر از 20 تا 43 مشاهده شد. میزان تشابه ژنتیکی بین ژنـوتیپ ها از 56/0 تا 87/0 متغیر بــود. کمترین تشابه بین آردینه - دره اشک ریــزه 3200 و نمدکوثر لار مشاهده شد. بیشترین تشابه نیز بـــین ژنوتیپ های آردینه - گردنه ولار و پلور مشاهده شد. تجزیه کلاستر، مشخص کرد که تنوع ژنتیکی بالایی بین اکوتیپ های باریجه وجود دارد و همچنین معلوم شد که بین تنوع مولکولی و پراکنش جغرافیایی ارتباطی وجود ندارد. نتیجه گیری: نتایج‮ ‬این‮ ‬بررسی‮ ‬حاکی‮ ‬از‮ ‬وجود‮ ‬تنوع‮ ‬بالا‮ ‬در‮ ‬بین‮ ‬اکوتیپ های‮ ‬موجود‮ ‬باریجه‮ ‬است.‮ ‬با‮ ‬توجه‮ ‬به‮ ‬اینکه‮ ‬اکوتیپ های‮ ‬باریجه‮ ‬از‮ ‬مناطق‮ ‬مختلف‮ ‬جغرافیایی‮ ‬هستند‮ ‬و‮ ‬ترکیبات‮ ‬اسانس‮ ‬آنها‮ ‬متفاوت‮ ‬است،‮ ‬وجود‮ ‬تنوع‮ ‬ژنتیکی‮ ‬تاییدکننده‮ ‬این‮ ‬مطلب‮ ‬می باشد‮ ‬که‮ ‬اختلافات‮ ‬فیتوشیمیایی‮ ‬نمونه ها‮ ‬تنها‮ ‬به‮ ‬واسطه‮ ‬اثر‮ ‬محیطی‮ ‬نمی باشد،‮ ‬بلکه‮ ‬توسط‮ ‬عوامل‮ ‬ژنتیکی‮ ‬هم‮ ‬کنترل‮ ‬می شوند‮ ‬و‮ ‬این‮ ‬نتایج‮ در‮ ‬مدیریت‮ ‬ژرم‮ ‬پلاسم‮ ‬باریجه‮ ‬می تواند‮ ‬مفید‮ ‬باشد‮.