اثر محافظتی عصاره آبی الکلی اسطوخودوس بر سمیت کلیوی ناشی از جنتامایسین در موش صحرایی
چکیده
سابقه و هدف: جنتامایسین یکی از آنتیبیوتیکهای آمینوگلیکوزیدی است که در درمان عفونتهای باکتریایی گرم منفی استفاده میشود. با توجه به اینکه شیوع آسیب کلیوی در زمان مصرف دارو حدود 10% گزارش شده است در این مطالعه اثر محافظتی عصاره هیدروالکلی اسطوخودوس بر سمیت کلیوی ناشی از جنتامایسین مورد بررسی قرار گرفت. مواد و روشها: در این مطالعه تجربی، 30 موش صحرایی نر از نژاد ویستار به صورت تصادفی در پنج گروه 6 تایی دسته بندی شدند. گروه اول نرمال سالین (ml/kg5) و گروه دوم جنتامایسین با دوز mg/kg80 از طریق داخل صفاقی به مدت 10 روز دریافت نمودند. گروه های 5-3 به ترتیب دوزهای 100، 200 و mg/kg400 عصاره اسطوخودوس را 3 ساعت بعد از تزریق جنتامایسین از طریق صفاقی به مدت 10 روز دریافت نمودند. یک روز بعد از آخرین دوز دارو میزان کراتینین سرمی، bun، مالوندیآلدئید و گلوتاتیون در بافت کلیه چپ اندازه گیری شد. کلیه راست جهت تهیه نمونه بافتی و رنگآمیزی هماتوکسیلین و ائوزین در فرمالین 10% نگهداری شد. یافته ها: نتایج نشان داد که جنتامایسین به طور معنیداری میزان کراتینین سرمی ( mg/dl0/27±3/4)، bun ( mg/dl4/46±62/79)، مالوندیآلدئید بافت کلیه ( nmol/mg protein188/1±1232) و گلوتاتیون (nmol/mg protein 0/33±2/82) در موشهای صحرایی را در مقایسه با گروه کنترل(به ترتیب 0/16±0/57، 3/3±55/19، 58/57±369/4و 0/74±6/22) تغییر داد(0/05p<). عصاره با دوز 200 وmg/kg 400 به طور معنیداری افزایش سطوح کراتینین، bun و مالوندیآلدئید ناشی از جنتامایسین را مهار کرد(0/05p<). یافتههای هیستوپاتولوژی نشان داد که جنتامایسین توانسته منجر به آسیب کلیوی و نکروز توبولی گردد. نتیجه گیری: نتایج نشان داد که عصاره هیدروالکلی اسطوخودوس باعث کاهش اندکسهای بیوشیمیایی و پارامترهای استرس اکسیداتیو در مقابل سمیت کلیوی ناشی از جنتامایسین گردید.