موانع اطلاعیابی زنان مبتلا به سرطان پستان بعد از ماستکتومی: مطالعهای کیفی در هرمزگان
چکیده
مقدمه: سرطان پستان، از سرطانهای شایع و درحال افزایش میان زنان ایرانی و ماستکتومی از درمانهای رایج آن است. زنان مبتلا به سرطان بعد از ماستکتومی، چالش‌های مختلفی را تجربه میکنند. رفتار اطلاعیابی میتواند در توانمندسازی خودمراقبتی، ارتقاء کیفیت زندگی و بهبود سلامت آنان نقش کلیدی داشته باشد. با این حال، موانع فردی و زمینهای باعث میشود که دسترسی به اطلاعات در معرض چالش قرار گیرد. بدین لحاظ و در راستای تحقق سیاستهای کشور مبنی بر رفع موانع دسترسی عادلانه به خدمات سلامت، پژوهش حاضر با هدف شناسایی موانع اطلاعیابی زنان بعد از ماستکتومی انجام گرفت. روش بررسی: این پژوهش به روش تحلیل محتوای کیفی، روی 17 زن مبتلا به سرطان پستان بعد از ماستکتومی انجام شد. نمونهها به روش هدفمند از دو بیمارستان شهید محمدی و خلیج فارس و مرکز شیمیدرمانی بندرعباس گزینش شدند. گردآوری دادهها با مصاحبه نیمه ساختاریافته چهرهبهچهره تا اشباع انجام شد. تحلیل دادههای کیفی همزمان با گردآوری انجام گرفت. یافتهها: هفت درون مایه از یافتهها استخراج شد که چهار مورد ترس، خجالت، سواد اطلاعاتی ناکافی و وضعیت اقتصادی از موانع فردی و سه مورد پزشکان و کادر درمانی، در دسترس نبودن منابع اطلاعاتی کافی و برخورد اطرافیان از موانع زمینهای بودند. نتیجهگیری: اصلاح و بازنگری دقیق و مبتنی بر شواهد نظام سلامت کشور ضروری به نظر میرسد. اقداماتی نیز جهت رفع موانع اطلاعیابی باید انجام شود: مثل توسعه برنامههای آموزش بهداشت مبتنی بر جامعه خصوصاً در مناطق محروم و کمتر توسعه یافته، تغییر در نظام سلامت کشور برای حمایت همه جانبه از زنان ماستکتومی شده و اصلاح برنامههای آموزش پزشکی. واژههای کلیدی : رفتار اطلاعیابی، موانع، زنان، سرطان پستان، بعد از ماستکتومی، هرمزگان