بررسی فعالیت ضدمیکروبی سیانوباکتری های جدا شده از حوضه آبریز دریاچه ارومیه
چکیده
زمینه و هدف: گسترش مشکل مقاومت میکروبی، نیاز به تحقیقات دارویی را، برای جایگزینی داروهای شیمیایی ضروری کرده است؛ که از ارزنده ترین جایگزینها، متابولیتهای ثانویه آنتی بیوتیکی سیانوباکتریها است. از آن جایی که تاکنون گزارشی از بررسی فعالیت ضدمیکروبی سیانوباکتریهای حوضه آبریز دریاچه ارومیه صورت نگرفته است؛ لذا در این تحقیق به بررسی خواص ضدباکتریایی و ضدقارچی سیانوباکتریهای جدا شده از دریاچه ارومیه و شناسایی سویههای پرتوان پرداخته ایم. روش کار: انواع نمونههای محیطی برای جداسازی سویههای سیانوباکتری غربالگری شد؛ علاوه بر سوپرناتانت محیطهای کشت، عصارههای سیانوباکتریها با استفاده از انواع حلالها تهیه گردید. اثر سوپرناتانت و عصارههای سیانوباکتری با استفاده از روش انتشار از دیسک و همچنین اندازهگیری حداقل غلظت بازدارندگی ( mic minimum inhibitory concentration ) علیه باکتریهای گرم مثبت و منفی و قارچها بررسی شد؛ سیانوباکتریهای دارای فعالیت ضدمیکروبی بالا بر اساس ویژگیهای ماکروسکوپیک و میکروسکوپیک و همچنین توالی 16srrna مورد شناسایی قرار گرفتند. یافته ها: در این بررسی تعداد 54 سویه مختلف سیانوباکتری جداسازی شد که شش سویه با داشتن اثرات ضدمیکروبی قابل توجه شناسایی شدند که مربوط به جنسهای synechococcus sp., gloeocapsa sp., anabaena sp., nodularia sp., leptolyngbya sp. و گونه chroococcus disperses بودند. بهترین اثر ضدمیکروبی با عصارههای کلروفرمی حاصل شد که روی باکتریهای گرم مثبت و قارچها بیشترین اثر مشاهده شد. مقادیر mic در سویههای سیانوباکتریایی مورد مطالعه بین20 تا 80 میکروگرم بر میلیلیتر متغیر بود و سویه لپتولینگبیا با داشتن mic حدود µg/ml 20 روی کاندیدا کروزئی بالاترین فعالیت ضدمیکروبی را در بین سیانوباکتریها نشان داد. نتیجه گیری: بر اساس نتایج بدست آمده سیانوباکتریها میتوانند به عنوان یکی از منابع تولید ترکیبات ضدمیکروبی مطرح شوند. نتایج حاصل نشان داد که سیانوباکتریهای رشتهای anabaena sp., nodularia sp., و leptolyngbya sp. ترکیبات موثرتری را علیه باکتریهای گرم مثبت و قارچهای مخمری تولید میکنند.