مقایسه ی الگوی اسلامی با الگوهای نظری اقتصاد توسعه درباره ی توزیع اعتبارات تولیدی
چکیده
نحوهی توزیع اعتبارات کشاورزی باید از یک نظریه و عقبهی فکری پیروی کند. این پژوهش، در ابتدا شاخص های پنج الگوی نظری به‌ویژه الگوی اسلام را در رابطه با نحوهی توزیع اثرگذار اعتبارات تولیدی، بررسی کرده و سپس به منظور بررسی پایایی الگوهای یادشده، به یک مطالعهی موردی درباره ی اعتبارات بانکی کشاورزی پرداخت. این تحقیق با استفاده از رهیافت نظریه ی بنیانی، شصت نفر کشاورز شهرستان خوی را مطالعه کرد که از وام های کشاورزی استفاده کرده بودند. ابزار جمعآوری دادهها، مشاهده و مصاحبههای نیمهساختاریافته بود. نتایج این پژوهش نشان داد که عوامل بسیار زیادی در استفاده درست از اعتبارات کشاورزی اثرگذار بوده و بر خلاف الگوی سرمایه داری، طبقهی اجتماعی افراد تعیین کننده نیست. همچنین یافتههای این مطالعه نشان داد که دین اسلام، عوامل یادشده را در قالب رهنمودهای کلی جلوگیری از انحصار سرمایه در دست ثروتمندان و عدم غفلت از پروژههای کوچک و فقرا و اعطای آن با توجه به شایستگیها و قابلیتها در نظر گرفته است. آموزه‌های اسلامی، بخشیدن مال در غیر موردش را اسراف محسوب کرده و آن را منع کردهاند. بنابراین از نظر اسلام، صرف افزایش دسترسی به اعتبارات تولیدی در نواحی روستایی، یک اقدام سادهانگارانه بود و فرصتهای شغلی درآمدزا و عدالت اقتصادی پایدار را ایجاد نخواهد کرد.
نویسندگان و وابستگی سازمانی
- حجت ورمزیاری — دانشجوی دکتری توسعه کشاورزی دانشگاه تهران
- خلیل کلانتری — استاد برنامهریزی منطقهای دانشگاه تهران