اثر عصاره دانه گیاه شنبلیله بر بافت بیضه جنین موش های صحرایی دیابتی القاء شده با استرپتوزوتوسین
چکیده
زمینه و هدف: دیابت ملیتوس به یکی از اختلالات متابولیکی اطلاق میگردد که با افزایش مزمن قند خون بروز میکند. دیابت میتواند باعث اختلال در بافت بیضه و کاهش توانایی جنسی شود. بعضی از گیاهان مانند شنبلیله با کاهش دادن قند خون و مواد اکسیداتیو اثر محافظتی خود را بر بدن نشان میدهند. در مطالعه حاضر اثر عصاره دانه گیاه شنبلیله بر بافت بیضه جنین 20 روزه موشهای صحرایی در طی زمان بارداری مورد بررسی قرار گرفت. روش بررسی: در این مطالعه تجربی، 60 سر موش صحرایی ماده سالم به طورتصادفی به سه گروه سالم شامل (کنترل، گلیبن کلامید و شنبلیله) و سه گروه دیابتی شامل؛ کنترل، درمان گلیبنکلامید و درمان شنبلیله تقسیم شدند. از داروی استرپتوزوتوسین جهت دیابتی کردن موش ها استفاده شد. پس از تشخیص بارداری به گروههای شنبلیله سالم و دیابتی 1000 میلی گرم بر کیلوگرم از عصاره گیاه شنبلیله، گروههای گلیبنکلامیدی سالم و دیابتی 5 میلی گرم بر کیلوگرم داروی گلیبنکلامید و به گروههای کنترل سالم و دیابتی آب مقطر از طریق دهان خورانده شد. بعد از 20 روز جنینها خارج و در فرمالین 10 درصد تثبیت شدند. پس از پردازش بافتی مقاطع 5 میکرونی تهیه شده و بـــا رنـــگ هماتوکسیلین ـ ائــــوزین رنگ آمیزی شدند و تغییرات مورفومتریک بافت بیضه بررسی شد. داده ها با آزمون آماری آنالیز واریانس یک طرفه و تست تعقیبی دانکن تجزیه و تحلیل شدند. یافته ها: میانگین قطر لوله اسپرمساز و ضخامت کپسول بیضه در گروه درمان شنبلیله و کنترل دیابتی تفاوت معنی داری نشان نداد(05/0p>). میانگین وزن بدن در جنین های نر گروه درمان شنبلیله در مقایسه با گروه کنترل دیابتی کاهش معنی داری نشان داد (05/0p<). تعداد سلول های اسپرماتوگونی، سرتولی و لیدیگ بافت بیضه در موش های گروه درمان شنبلیله نسبت به گروه کنترل دیابتی افزایش معنیداری داشت(05/0p<). نتیجه گیری: این مطالعه نشان داد که عصاره هیدروالکلی دانه گیاه شنبلیله باعث افزایش تعداد سلول های اسپرماتوگونی، سرتولی و لیدیگ بیضه در موش های دیابتی می شود.