بررسی صحت تشخیص میکروسکوپی مالاریا در آزمایشگاههای صحرایی مناطق مالاریاخیز ایران با استفاده از روش nested pcr

عباس شهبازی، a shahbazi department of parasitology school of medicine, tabriz university of medical sciences. tabriz, iranگروه انگل شناسی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی تبریز، تبریز، ایران احمد رییسی، a raeisi سیدحسین میرهندی، s.h mirhendi محمد اصغرزاده، m asgharzadeh همایون صادقی بازرگانی، h sadeghi bazargani

چکیده

مقدمه: روش اصلی تشخیص مالاریا در کشور ما، آزمایش گسترش خون محیطی رنگ آمیزی شده با گیمسا است ولی صحت نتایج در این روش به مقدار زیاد بستگی به مهارت و دقت تکنسین آزمایشگاه و شرایط آزمایش دارد. با توجه به انتشار گزارشاتی طی سالهای گذشته مبنی بر اشتباه در تشخیص میکروسکوپی در آزمایشگاههای نظام کنترل مالاریا، این مطالعه با هدف بررسی وضعیت موجود به منظور تعیین میزان اثربخشی برنامه بهبود کیفیت تشخیص مالاریا در کشور طراحی و به اجرا در آمد. روش کار: در این مطالعه تحلیلی، تعداد 100 نمونه خون کامل با تشخیص میکروسکوپی اولیه مثبت (85 مورد پلاسمودیوم ویواکس و 15 مورد پلاسمودیوم فالسی پاروم) و 15 نمونه منفی جمع آوری شده از مناطق مالاریاخیز با روش nested pcr بر روی ژن (small sub-unit ribosomal rna) ssrrna مجددا آزمایش گردید و ضریب توافق کاپا توسط نرم افزار spss محاسبه گردید. نتایج: در کلیه موارد تشخیص اولیه (صرفا مثبت یا منفی بودن نمونه ها) در هر دو روش کاملا یکسان بودند. یکی از نمونه ها با روش میکروسکوپی پلاسمودیوم فالسی پاروم و با روش مولکولی عفونت مخلوط (پلاسمودیوم فالسی پاروم و پلاسمودیوم ویواکس) تشخیص داده شد و میزان توافق تشخیص میکروسکوپی در آزمایشگاههای مالاریا در مناطق مالاریاخیز کشور با روش pcr در حد عالی طبقه بندی گردید. نتیجه گیری: عدم تطابق نتایج این مطالعه با مطالعات سالهای گذشته و توافق نتایج دو روش تشخیص میکروسکوپی و مولکولی مالاریا در این مطالعه می تواند بیانگر اثربخشی برنامه های ارتقا کیفیت تشخیص میکروسکوپی مالاریا در آزمایشگاههای نظام کنترل مالاریا باشد.