مروری بر اسباب و علائم ناباروری مردان از دیدگاه طب سنتی ایران

مژگان مژگان تن ساز، mojgan tansaz assistant professor, department of traditional medicine, school of traditional medicine, tehran shahid beheshti university of medical sciences, tehran, iranاستادیار گروه طب سنتی، دانشکده طب سنتی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی (shahid beheshti university of medical sciences) سمیرا سمیرا ادهمی، samira adhami m.sc. student of midwifery, ahvaz jundishapur university of medical sciences, ahvaz, iranدانشجوی کارشناسی ارشد مامایی، دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز، اهواز، ایرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز (ahvaz jundishapur university of medical sciences) روشنک روشنک مکبری نژاد، roshanak mokaberinejad assistant professor, department of traditional medicine, school of traditional medicine, tehran shahid beheshti university of medical sciences, tehran, iran.استادیار گروه طب سنتی، دانشکده طب سنتی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی، تهران، ایران.سازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی (shahid beheshti university of medical sciences) بهیه بهیه نام آور جهرمی، bahia namavar jahromi professor, department of obstetrics and gynecology, infertility research center, school of medicine, shiraz university of medical sciences, shiraz, iran.استاد گروه زنان و زایمان، مرکز تحقیقات ناباروری، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز، شیراز، ایران.سازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی شیراز (shiraz university of medical sciences) فاطمه فاطمه عطارزاده، fatemeh atarzadeh specialist of traditional medicine, research center for traditional medicine and history of medicine, school of traditional medicine, shiraz university of medical sciences, shiraz, iran.متخصص طب سنتی، مرکز تحقیقات طب سنتی و تاریخ پزشکی، دانشکده طب سنتی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز، شیراز، ایران.سازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی شیراز (shiraz university of medical sciences) امیرمحمد امیرمحمد جلادت، amir mohammad jaladat assistant professor, department of traditional medicine, research center for traditional medicine and history of medicine, department of traditional persian medicine, shiraz university of medical sciences, shiraz, iran.استادیار گروه طب سنتی، مرکز تحقیقات طب سنتی و تاریخ پزشکی، دانشکده طب سنتی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز، شیراز، ایران.سازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی شیراز (shiraz university of medical sciences)

چکیده

مقدمه: ناباروری به خصوص ناباروری مردان از جمله مشکلاتی است که در حال حاضر با وجود پیشرفت­های قابل توجه پزشکی، همچنان به عنوان یک معضل بهداشتی درمانی محسوب می­شود. بررسی این موضوع از منظری متفاوت از طب رایج می­تواند در رفع مجهولات پزشکی پیش رو کمک کننده باشد؛ لذا مطالعه حاضر با هدف بررسی علل و علائم مطرح در بحث ناباروری مردان در متون طب سنتی ایران انجام شد. روش کار: در این مطالعه علل ناباروری مردان از منابع معتبر طب سنتی ایران شامل کتاب قانون در طب، ذخیره خوارزمشاهی، شرح الاسباب و علامات، طب اکبری، معالجات عقیلی و اکسیر اعظم جمع­آوری و موارد مطرح شده از لحاظ وجود شواهد علمی اخیر در پایگاه­های اطلاعاتی medline، scopus وgoogle scholar مورد بررسی قرار گرفت. یافته ها: پزشکان ایرانی علل، علائم و درمان­های متفاوتی را برای ناباروری مردان مطرح کرده­اند. این علل در پنج دسته علل عمومی، اختلالات دستگاه تناسلی، علل خارج از دستگاه تناسلی شامل آسیب مغزی، گوارشی و کلیوی، علل روحی - روانی و رفتاری و علل ناشناخته قابل طبقه­بندی است. در بخش علل تناسلی علاوه بر مشکلات ساختاری، اختلالات عملکردی دستگاه تناسلی در قالب سوء مزاج­های گرم، سرد، خشک و تر سیستم تناسلی با شاخصه­های متفاوت منی بیان شده است. نتیجه گیری: برای علل­های متفاوت ناباروری مردان درمان­های متفاوتی در طب سنتی ایران مطرح است. توجه و بررسی این رویکرد تشخیصی درمانی ممکن است باعث گشوده شدن دریچه­های تحقیقاتی جدیدی در بحث ناباروری مردان شود