بررسی رابطه بین میزان سیستاتین c موجود در بزاق تام و پریودنتیت مزمن

محمدحسن محمدحسن نجفی، mohammad hassan najafi neshli associate professor, dept of periodontics, school of dentistry, mashhad university of medical sciences, mashhad, iranدانشیار گروه پریودانتیکس، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهد مرتضی مرتضی طاهری، morteza taheri associate professor, dept of periodontics, school of dentistry, mashhad university of medical sciences, mashhad, iranدانشیار گروه پریودانتیکس، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهدسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی مشهد (mashhad university of medical sciences) هوشنگ هوشنگ رفعت‏ پناه، hooshang rafatpanah associate professor, dept of immunology, school of medicine, mashhad university of medical sciences, mashhad, iranدانشیار گروه ایمونولوژی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهدسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی مشهد (mashhad university of medical sciences) امیر امیر معین‏ تقوی، amir moeintaghavi professor, dept of periodontics, school of dentistry, mashhad university of medical sciences, mashhad, iranاستاد گروه پریودانتیکس، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهدسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی مشهد (mashhad university of medical sciences) مجیدرضا مجیدرضا مختاری، majid reza mokhtari assistant professor of periodontics, oral & maxillofacial research center, school of dentistry, mashhad university of medical sciences, mashhad, iranاستادیار پریودانتیکس، مرکز تحقیقات بیماری‏های دهان، فک و صورت، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهدسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی مشهد (mashhad university of medical sciences) مریم مریم محمدزاده رضایی، maryam mohammadzade rezae postgraduate student, dept of pediatric dentistry, school of dentistry, mashhad university of medical sciences, mashhad, iranدستیار تخصصی گروه دندانپزشکی کودکان، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مشهدسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی مشهد (mashhad university of medical sciences) فاطمه فاطمه فرازی

چکیده

مقدمه: پریودنتیت مزمن یک بیماری عفونی است که منجر به آماس در بافت‏های حمایت‏کننده دندان، از دست رفتن اتصالات به صورت پیشرونده و تحلیل استخوان می‏گردد. روند تخریبی در نتیجه عدم تعادل بین آنزیم‏های تجزیه‏کننده مثل mmp‏ها (matrix metalloproteinase) و مهارکننده‏های آنها می‏باشد. این عدم تعادل همچنین می‏تواند با آنزیم‏های تجزیه‏کننده دیگر مثل سیستئین پروتئیناز لیزوزومال، کاتپسین‏ها و مهارکننده‏های آنها (سیستاتین‏ها) اتفاق بیفتد. سیستاتین c پروتئینی است که فعالیت سیستئین پروتئیناز خارج سلولی را در شرایط التهابی کنترل می‏کند. از آنجا که سیستاتین c یک مهارکننده سیستئین پروتئیناز است و در پریودنشیوم ملتهب می‏تواند نقش پیشگیری و محافظتی داشته باشد، در این مطالعه به بررسی میزان سیستاتین c موجود در بزاق تام در افراد سالم و افراد دارای بیماری پریودنتیت مزمن پرداخته شد. مواد و روش‏ها:در این مطالعه case-control، تعداد 26 بیمار مبتلا به پریودنتیت مزمن انتخاب شدند. تمامی بیماران دارای پاکت با عمق حداقل 6 میلیمتر، در حداقل 8 محل خونریزی حین پروبینگ (bop)، از دست رفتن چسبندگی لثه ((al و اندکس پلاک بالا بودند. گروه کنترل شامل 26 نفر در همان رده سنی با پریودنشیوم سالم بودند. در تمام افراد، نمونه بزاق تام غیرتحریکی جمع‏آوری شد. میزان سیستاتین c بزاقی به روش الیزا (elisa) اندازه‏گیری شد. برای تجزیه و تحلیل داده‏ها از t-test و آزمون مدل خطی عمومی (general linear model) استفاده شد. یافته‏ها: میزان سیستاتین c بزاقی در گروه بیماران، بیشتر از گروه سالم بود، اما از نظر آماری تفاوت معنی‏داری نداشت (24/0=p). آنالیز آماری نشان داد که علاوه بر این که سن و جنس بر میزان سیستاتین c بزاقی موثر بوده است، اثر متقابل نیز وجود داشت. در جنس مؤنث با کنترل متغیر سن، میزان سیستاتین c بزاقی در گروه بیمار به طور معنی‏داری بیشتر از گروه سالم بود. (036/0=p) در حالی که در جنس مذکر این تفاوت از نظر آماری معنی‏دار نبود. نتیجه گیری: اندازه گیری سطوح سیستاتین c بزاقی می‏تواند بعنوان مارکری در پریودنتیت مزمن در افراد مونث در نظر گرفته شود.