مقایسه پنج عامل بزرگ شخصیت و طرحواره های ناسازگار اولیه در بیماران دچارسلیاک و افراد سالم

نرگس برزگر حسین آبادی، narges barzegar department of clinical psychology, science and research branch, azad university, alborz province, iranگروه روان شناسی بالینی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات استان البرز، ایران علیرضا سلیمی نیا، alireza saliminia department of anesthesiology, tehran university of medical sciences, tehran, iranگروه بی هوشی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه آزاد اسلامی علوم و تحقیقات (islamic azad university science and research branch) عصمت دانش، esmat danesh department of clinical psychology, karaj branch, azad university, alborz province, iranگروه روان شناسی بالینی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد کرج، کرج، ایرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی تهران (tehran university of medical sciences) رقیه نوری پور لیاولی، roghieh nooripour department of counseling, shahid beheshti university, tehran, iranگروه مشاوره خانواده، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه آزاد اسلامی کرج (islamic azad university of karaj)

چکیده

زمینه و هدف: بیماری سلیاک یک التهاب ایمنی روده کوچک می باشد که ناشی از حساسیت به گلوتن در رژیم غذایی و پروتئین های مرتبط با آن در افراد به طور ژنتیکی است. این پژوهش با هدف تعیین پنج عامل بزرگ شخصیت و طرحواره های ناسازگار اولیه در بیماران دچار سلیاک و افراد سالم انجام شد. مواد و روش ها: در این مطالعه مورد- شاهدی تعداد 108 بیمار مبتلا به سلیاک به روش نمونه گیری در دسترس و 108 نفر از افراد غیر بیمار از 4 دانشکده پرستاری، روان شناسی، ادبیات و حسابداری دانشگاه آزاد اسلامی کرج به صورت نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. هر دو گروه پرسش نامه های نسخه کوتاه پنج عاملی شخصیت نئو و طرحواره های ناسازگار یانگ را پاسخ دادند. داده ها با استفاده از آزمون تی مستقل، آزمون تجزیه و تحلیل واریانس و تجزیه و تحلیل واریانس چند متغیره، آزمون بن فرونی و آزمون لاندای ویکلز و در نرم افزار spss نسخه 19 تجزیه و تحلیل شدند. یافته ها: نتایج نشان داد که از میان پنج عامل بزرگ شخصیت، نمره روان آزرده گی بیماران دچار سلیاک بیشتر از افراد سالم بود. هم چنین نمره های بیماران در مولفه های طرحواره های ناسازگار اولیه محرومیت هیجانی، بی اعتمادی، نقص/ شرم، انزوای اجتماعی/ بیگانگی، وابستگی/ بی کفایتی، آسیب پذیری نسبت به ضرر یا بیماری، خود تحول نیافته/ گرفتار، شکست، استحقاق/ بزرگ منشی، خویشتن – داری و خود انضباطی ناکافی، اطاعت، ایثار، معیارهای سرسختانه/ عیب جویی افراطی و بازداری هیجانی در مقایسه با افراد سالم، بالاتر بود. نتیجه گیری: این بررسی نشان داد که با توجه به تأثیر پذیری بیماری سلیاک از طرحواره های ناسازگار اولیه، می توان از دوره های آموزشی روان شناختی و طرحواره درمانی در بهبود الگوهای هیجانی و شناختی این بیماران استفاده کرد.