مقایسه تأثیر ماساژ بازتابی کف پا و کف دست بر شدت خستگی بیماران تحت درمان با همودیالیز
چکیده
زمینه و هدف: خستگی یکی از شایعترین عارضه در بیماران تحت درمان باهمودیالیز می باشد. از جمله اقداماتی که می تواند به عنوان یک مداخله پرستاری جهت کاهش خستگی به کار رود، ماساژ بازتابی است. این پژوهش باهدف مقایسه تأثیر ماساژ بازتابی کف پا و کف دست بر شدت خستگی بیماران همودیالیزی انجام شد. روش بررسی: مطالعهحاضر یک کارآزمایی بالینی تصادفی شاهد دارسه گروهه یک سو کور بود که بر روی 90 بیمار همودیالیزی انجام شد. ابزار جمع آوری داده ها شامل پرسشنامه مشخصات فردی و سنجش شدت خستگی بود. پس از تکمیل پرسشنامه، ماساژ بازتابی کف پا و کف دست به مدت هفته ای 2بار و هر جلسه 20 دقیقه و به مدت 5 هفته انجام شد. پرسشنامه تعیین شدت خستگی قبل مداخله، هفته سوم و پنجم مداخله توسط هر سه گروه تکمیل گردید. یافته ها:نتایج این مطالعه نشان داد که قبل و هفته سوم بعد از شروع ماساژ بازتابی کف پا و دست، اختلاف آماری معنی داری بین گروه کنترل و دو گروه مداخله وجود ندارد (346/0p= قبل مداخله)؛( 813/0p= هفته سوم مداخله)، اما بعد از 5 هفته، تفاوت آماری معنی داری بین گروه کنترل و دو گروه مداخله دست و پا داشت (002/0 p=). نتیجه گیری:با توجه به یافته های این پژوهش به نظر می رسد، ماساژ بازتابی، روشی مؤثر جهت کاهش شدت خستگی می باشد، لذا توصیه می شود با توجه به هزینه کم، عدم عوارض و سهولت انجام آن، در بیماران تحت درمان با همودیالیز جهت کاهش شدت خستگی به کار رود
نویسندگان و وابستگی سازمانی
- منصوره علی اصغرپور — گروه پرستاری، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران.
- ثریا نجاتی — گروه پرستاری، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران.
- سید عبدالمطلب حسنی — کارشناس ارشد پرستاری، دانشکده پرستاری و مامایی آمل، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران *(نویسنده مسؤول) email: a.hassani1368@yahoo.com
- کیارش ساعتچی — پزشک، متخصص طب سوزنی، تهران، ایران.
- انوشیروان کاظم نژاد — گروه آمار حیاتی، دانشکده پزشکی، دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران.