مدل سازی تأثیر توامان تنش شوری و کم آبی بر مولفه های رشد و عملکرد دو رقم کلزا
چکیده
اساساًتغییرهریکازعواملمحیطیمیتواندبرفرایندهایرشدونموگیاهودرنهایتبرتولیدوعملکردگیاهزراعیموثرباشد.بهمنظوربررسیتاثیرتوامانکمآبیاریوتنششوریبرخصوصیاتفیزیولوژیکی،دورقمکلزا،آزمایشیدرسالزراعی 91-1390 درمشهدبااقلیمخشکودر دو کیلومتریآرامگاهفردوسیبهصورت کرت های دوبار خرد شده درقالبطرحبلوکهایکاملتصادفیدرسهتکراربهاجرادرآمد. فاکتوراصلیشاملتنشآبی (100، 125، 75 و 50 درصدنیازآبیبهترتیبi1،i2،i3 وi4)،تنششوریآبآبیاری (5/0، 5، 8 و 11 دسیزیمنسبرمتربهترتیبs1،s2،s3وs4) وعاملفرعیدورقمکلزا (هایولا 401 وآرجیاس 003) میباشند. اعمالتنشآبیوشوریباعثکاهشمعنیدارتمامیصفاتموردبررسیگردید. درمقایسهجداگانهتیمارهایشوریوکمآبیاثرشوریآببرکاهشرشدواجزایعملکردبیشترازمقدارآبآبیاریواثرکمآبیاریکمترازمجموعاثرهریکازاینتنشهابودواینبدانمعنیاستکهدرمناطقیمانندمشهد،درکمآبیاریهاازآبهایشورمنطقهبرایتولیدکلزانمیتواناستفادهنمود.رقمهایولا دارای متوسطعملکرد (کیلوگرمدرهکتار 1801) بیشتری نسبتبهرقمآرجیاس (1326 کیلوگرمدرهکتار) بود. رقمآرجیاسدرپارامترهایارتفاع،تعدادشاخهووزنخشکبررقمهایولابرتریداشتهودرمقابلرقمهایولادرشاخصبرداشتوعملکردبرتریمعنیدارنسبتبهرقمآرجیاسدارد.مدلارائهشدهدرشاخصسطحبرگدرابتداوانتهایدورهرشدشاخصسطحبرگرابیشتربرآوردمیکند. مدلفوقدرتیمارهایs2 i4،s3 i4، s4 i4دارایخطایبیشترینسبت به سایر تیمارها میباشد. مدلموردنظرارتفاعکلزارادرابتدایدورهرشدبیشبرآوردودرانتهاکمبرآوردمیکند. دقتبرآوردوزنتروخشکدررقمآرجیاسبیشتررقمهایولامیباشد. ضمناینکهبرآوردهادروزنتردارایدقتبهترینسبتبهوزنخشکمیباشد. بااینحال،مدلحاضرازکفایتمناسببرایپیشبینیعملکردکلزادرشرایطتنشخشکیوشوریبرخورداراستومیتوانازآنبرایپیشبینیعملکرداستفادهکرد.
نویسندگان و وابستگی سازمانی
- وحید یزدانی — دکتری مهندسی آب و مدرس مدعو مجتمع آموزش عالی تربت جام
- کامران داوری — دانشیار گروه علوم مهندسی آب، دانشگاه فردوسی مشهد
- بیژن قهرمان — استاد گروه علوم مهندسی آب، دانشگاه فردوسی مشهد
- محمد کافی — استاد گروه زراعت دانشگاه فردوسی مشهد