عقاید روشنگری لسینگ در نمایشنامة ناتان حکیم
چکیده
دورة روشنگری یکی از دوره های درخشان و مهم در عرصة فلسفه و علوم بود که درسده های هفدهم و هجدهم سراسر اروپا را دربرگرفت. دراین دوره، مبنای شناخت برای انسان خرد و عقل اوست که معیار سنجش همة تفکرات وی قرار می گیرد. جنبش حاکم در این دوره، یعنی «جنبش روشنگری»، ریشه در عقاید رنه دکارت (????- ????)، فیلسوف فرانسوی داشت. وی با عبارت معروف خویش می اندیشم پس هستم (cogito ergo sum)، سرآغاز فصل جدیدی در فلسفه می شود و متفکران آن عصر را تحت تأثیر قرار می دهد. او سعی می کند مبانی شناخت بشری را به واسطة عقل (ratio) تعیین کند و به این ترتیب بنیانگذار جنبش عقل گرایی می شود. مقالة حاضر از دو بخش تشکیل شده است. در بخش اول نگاهی داریم اجمالی به دورة روشنگری در آلمان، زمینه های پیدایش و تأثیرپذیری آن. در بخش دوم به بررسی جهان بینی بزرگترین نویسندة آلمانی در این عصر، یعنی گوتهلدابراهام لسینگ می پردازیم و تأثیر و ابعاد فعالیت های وی را در این زمینه از نظر می گذرانیم. پس از آن تحلیل نمایشنامة ناتان حکیم به عنوان نمایشنامه ای که مبین و نماد تفکر روشنگرانه لسینگ است، مورد بحث قرار می گیرد.