مقاله

تحلیل انتقادی اخلاق سکولاریستی فلسفه کانت

دانلود متن کاملرایگان، با حساب کاربری؛ ثبت نام با گوگل چند ثانیه است

چکیده

با آغاز مدرنیته، انسان غربی با نگریستن به انسان، جهان و خدا از منظری بشرانگارانه، مناسبات و شئونی را رقم می زند که امری بی سابقه بوده است. رابطه اخلاق و دین در مدرنیته نیز وابسته به چنین رویکردی می شود. در حالی که در دوره های پیشین، بالاخص قرون وسطا، اخلاق ذیل دین تعریف می شد و فیلسوفان مدرنیته در تلاش بودند تا نگرش انسان گرایانه و سکولاریستی را به حوزه رابطه اخلاق و دین نیز تسری دهند. در این میان، کانت نقش برجسته ای در این پروژه ایفا می کند. او ابتدا دو مفهوم اساسی دین و اخلاق را که به ترتیب عبارتند از خدا و اختیار، در نقد عقل محض در هاله ای از ابهام قرار داد و غیر قابل شناخت دانست و سپس در تدوین نظام فلسفه اخلاق خویش، با قرار دادن دین و مفاهیم دینی ذیل اخلاق و ارزش های اخلاقی، دین را به صرف یک مفهوم درونی و شخصی، تحویل و تقلیل می دهد. این مقاله ضمن تبیین فلسفه اخلاق کانت و همچنین سکولاریسم منطوی در آن، به نقد و تحلیل آن نیز می پردازد.

نویسندگان و وابستگی سازمانی
  1. محمدمهدی حکمت مهر — دانشجوی دکتری فلسفه و پژوهشگر پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی
  2. ابوالحسن غفاری — استادیار گروه فلسفه پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی

اسناد مشابه

  • تحلیل انتقادی اخلاق سکولاریستی فلسفه کانت

    مقاله۲۰۱۲انسان پژوهی دینیابوالحسن غفاری، محمدمهدی حکمت مهر

    با آغاز مدرنیته، انسان غربی با نگریستن به انسان، جهان و خدا از منظری بشرانگارانه، مناسبات و شئونی را رقم می‌زند که امری بی‌سابقه بوده است. رابطه اخلاق و دین در مدرنیته نیز وابسته به چنین رویکردی می‌شود. در حالی که در دوره‌های پیشین، بالاخص قرون وسطا، اخلاق ذیل دین تعریف می‌شد و ف

  • پیوند میان حق و اخلاق در فلسفه کانت: آموزه ناوابستگی

    مقاله۲۰۲۱مطالعات حقوقیپرهام مهرآرام

    کانت با محوریت دادن به آزادی در تعریف «حقِ سخت» و کنار گذاشتن مفهوم سنتی «سعادت» از حقوق، نقش پررنگی در پیدایش مفهوم مدرن حق ایفا کرده است. درعین حال، باور او به پیشینی بودن بنیان حق (در تمایز با پوزیتیویسم) فهم موضع او را درباره پیوند میان حق و اخلاق دشوار کرده است. اگر الزام (ا

  • حق بر آموزش و مقتضیات آزادی وجدان:نگاهی به نظریه اخلاق در فلسفه کانت

    مقالهتحقیقات حقوقیصابر نیاورانی، استادیار دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران.

    حق بر آموزش به عنوان سازنده زیربنای فهم و درک انسانی و مجرای تعین و تحقق دیگر حقوق معنوی، از جمله آزادی اندیشه، بیان و مذهب، وتضمین کننده آزادی وجدان از منزلتی بسیار رفیع در میان سایر حقوق انسان برخوردار است و با عنایت به مفاد اسناد حقوق بشری موجود می توان دست کم در سطوح ابتداییِ

  • اخلاق و فلسفه اخلاق از دیدگاه کانت

    مقاله۲۰۰۱هستی و شناختمحمد محمدرضایی

    در این مقال، برآنیم که اخلاق محض یا به تعبیری فلسفه اخلاق را از دیدگاه یکی از متفکران بزرگ مغرب زمین به نام ایمانوئل کانت مورد بررسی قرار دهیم. از نظر کانت، علم، معرفتی است که واجد قضایای تالیفی پیشینی است. هر معرفتی که عاری از آنها باشد، شایسته علم نیست. احکام تالیفی پیشینی، احک

  • تحلیل فرهنگی- انتقادی گفتمانهای سکولاریستی در جنبش دانشجویی متأخّر ایران

    مقاله۲۰۱۲مطالعات معرفتی در دانشگاه اسلامیمجتبی زارعی، مهدی جمشیدی

    هدف:هدف این مقاله، تحلیل فرهنگی- انتقادی گفتمانهای چهارگانة سکولاریستی در جنبش دانشجویی متأخّر ایران است. در چارچوب این مطالعه، به زمینه‌ها و علل شکل‌گیری این گفتمانها، دالها ، وزن و عقبة بدنة دانشجویی، غایات و برنامه‌های عمده و در نهایت، نقد رویکرد راهبردی و ایدئولوژیک آنها پردا

  • بررسی فلسفه اخلاق تکلیف گرایانه کانت در سازمان (مقایسه آن با منشور اخلاقی جهانی سازمان)

    مقاله۲۰۱۵مدیریت فرهنگ سازمانیمهدی محمدرضایی، محمد محمدرضایی

    این مقاله بر آن است تا به بررسی فلسفه اخلاق تکلیف گرایانه کانت و مقایسه آن با منشور اخلاقی جهانی در سازمان بپردازد که آیا اخلاق کانت با منشور اخلاقی جهانی در سازمان ها سازگاری دارد یا نه؟ اخلاق کانت یکی از مهم ترین نظام های تکلیف گرایانه اخلاقی است که به نیت و انگیزه عمل و خود عم