مقاله

استعاره های دولت در فقه سیاسی معاصر شیعه

دانلود متن کاملرایگان، با حساب کاربری؛ ثبت نام با گوگل چند ثانیه است

چکیده

تفکر استعاری بدین معنی است که مجموعه ای از روابط ساختاری که معمولاً در یک حوزه شناخته شده و کاربرد دارد؛ در حوزه ای دیگر نیز اعتبار شود و به کار رود. استفاده از استعاره یکی از روش های آفرینش و خلاقیت در اندیشه سیاسی است و اندیشمندان مسلمان نیز از کاربست های استعاره در فقه و فلسفه سیاسی به طور مصرح یا ضمنی، استفاده کرده اند. استعاره های «عبد و مولی»، «وقف»، «قضا و محکمه» و نیز استعاره شبان، راه، بدن، اجاره یا ارباب رجوع، از جمله استعاره هایی هستند که در تبیین نظام سیاسی در اسلام معاصر اهمیت بسیار داشته و برخی نیز از یک صد سال تاکنون وارد قانون اساسی ایران شده اند.

نویسندگان و وابستگی سازمانی
  1. داود فیرحی — دانشیار گروه علوم سیاسی دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران

اسناد مشابه

  • استعاره‌های دولت در فقه سیاسی معاصر شیعه

    تفکر استعاری بدین معنی است که مجموعه ای از روابط ساختاری که معمولاً در یک حوزه شناخته شده و کاربرد دارد؛ در حوزه ای دیگر نیز اعتبار شود و به کار رود. استفاده از استعاره یکی از روش های آفرینش و خلاقیت در اندیشه سیاسی است و اندیشمندان مسلمان نیز از کاربست‌های استعاره در فقه و فلسفه

  • آزادی و ولایت در فقه سیاسی معاصر شیعه

    مقاله۱۹۹۸فصلنامه علمی پژوهشی علوم سیاسیمنصور میراحمدی

    با توجه به مطالبی که گذشت می‏توان به این جمع‏بندی مختصر رسید که فقهای معاصر شیعه با مفروض گرفتن مبانی کلامی خود در بحث از ولایت و آزادی با رویکرد اصولی ـ فقهی دیدگاههای خود درباره ولایت فقیه را بیان نموده‏اند. سؤال اساسی که مطرح می‏شود این است که آیا قاعده لطف و دلیل حکمت که ولای

  • آزادی و ولایت در فقه سیاسی معاصر شیعه

    مقاله۱۹۹۸فصلنامه علمی پژوهشی علوم سیاسیمنصور میراحمدی

    با توجه به مطالبی که گذشت میتوان به این جمعبندی مختصر رسید که فقهای معاصر شیعه با مفروض گرفتن مبانی کلامی خود در بحث از ولایت و آزادی با رویکرد اصولی فقهی دیدگاههای خود درباره ولایت فقیه را بیان نمودهاند. سؤال اساسی که مطرح میشود این است که آیا قاعده لطف و دلیل حکمت که ولایت پیام

  • بررسی تحول مفهوم مصلحت در فقه سیاسی معاصر شیعه با تأکید بر امام خمینی (ره)

    مقاله۲۰۲۱متین (امام خمینی و انقلاب اسلامی)حسن رحیمی روشن، ترلان سوگلی زاده

    این مقاله در پی آن است که نشان دهد چگونه تحول معنایی یک مفهوم میتواند مسیر حرکت جامعه را به سمتی خاص جهت داده و هدایت کند. مفهوم مصلحت که تا قبل از انقلاب اسلامی، به‌صورت تئوریک و در چهارچوب احکام ثانویه مطرح بود، بعد از انقلاب اسلامی با استفاده از سازوکار اجتهاد و فقه پویا، به د

  • ظرفیت شناسی مفهوم بیعت و تبیین مردم‌سالار از آن در فقه سیاسی معاصر اهل سنت

    مقاله۲۰۲۳جستارهای سیاسی معاصرابراهیم کلانتری، سید محسن آل نبی

    چکیدهاز مشخصه‌های بارز فقه سیاسی معاصر رهگیری مفاهیم جدید در میراث فقهی و ارزیابی مجدد آنها بر حسب مقتضیات کنونی است. بیعت از مفاهیم پایه و مهم‌ترین عنصر در منظومه فقه سیاسی معاصر اهل سنت است که به نظر آنان به دلیل هماهنگی با اندیشه‌های نوین و نیز داشتن شواهدی در متون اسلامی و هم

  • حکمرانی اسلامی؛ صورت‌بندی مفهومی نقش دولت، جامعه و بخش خصوصی براساس فقه سیاسی شیعه

    مقاله۲۰۲۶مطالعات حكمراني اسلاميمحسن تقی زاده، سجاد قاینی

    مسئله حکمرانی در جوامع اسلامی معاصر، به‌ویژه در جمهوری اسلامی ایران، با چالش‌های نظری و نهادی متعددی مواجه است که بخش مهمی از آن به فقدان یک صورت‌بندی مفهومی منسجم از نسبت دولت، جامعه و بخش خصوصی بازمی‌گردد. اگرچه فقه سیاسی شیعه ظرفیت‌های گسترده‌ای در تبیین مشروعیت حکومت و کارکرد