مکان یابی بهینۀ پارکینگهای عمومی در c.b.d شهرهای ایران (نمونۀ موردی: مرکز تجاری تاریخی شهر تبریز)
چکیده
ساختار سنتی شهرسازی ایران موجب شده است که در بیشتر شهرها، بازارها و مراکز تجاری شهری در بافتهای مرکزی و تاریخی شهرها بنا شوند و به همین علت این بخشها همواره با مشکلات ترافیکی دست به گریبان بوده اند. در این راستا، روانتر کردن ترافیک با حذف پارکهای حاشیهای و ایجاد پارکینگهای جدید از مهم ترین راهکارها به حساب میآید. یکی از مهمترین ابزارهای مدیران شهری برای انتخاب بهترین مکان برای احداث انواع کاربریها، به ویژه پارکینگ های شهری، سیستم اطلاعات جغرافیایی است. در تحقیق حاضر، نخست با استفاده از نظر کارشناسان و متخصصان معیارهای مناسب برای احداث پارکینگهای عمومی در بخش مرکزی شهر تبریز تعیین شده است. در این راستا چهار معیار نزدیکی به مراکز جاذب سفر، میزان دسترسی به شبکۀ معابر، ارزش زمین و سازگاری کاربری اراضی انتخاب شده است. در مرحلۀ انتخاب مدل به دلیل قرارگیری بخش تجاری در منطقۀ تاریخی و محدودۀ میراث فرهنگی، با استفاده از منطق بولین محدودههای مکانی برای احداث پارکینگ مشخص شد. سپس با بهره گیری از تلفیق مدلهای ahp،fuzzy وtopsis هم پوشانی لایهها در نرم افزارarc gis 9.3 انجام گرفت. در نهایت، پهنه های مناسب برای احداث پارکینگ های عمومی مشخص شد. نتایج پژوهش حاضر نشان می دهد که مدلها و ابزار استفاده شده به همراه روش پژوهش، با در نظر گرفتن جوانب و شرایط مختلف منطقۀ تحت مطالعه، مناسبترین سایتها را برای احداث پارکینگ شناسایی کرده است؛ به طوری که این مکانها در نزدیکترین بخشهای ممکن به بازار تبریز مکانیابی شدند. نتیجۀ به دست آمده تبیین کنندۀ مناسب بودن روشها، تکنیکها و ابزارهای استفاده شده در پژوهش است.
نویسندگان و وابستگی سازمانی
- ابوالفضل قنبری — استادیار گروه پژوهش های جغرافیای دانشگاه تبریز.
- محمدعلی سالکی — دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه تبریز.
- بهزاد رنجبرنیا — دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه اصفهان.