بررسی اثر تغییر اقلیم بر مقدار نیاز خالص آبیاری محصولات عمده ی دشت همدان- بهار با استفاده از نتایج مدل ریزمقیاس lars-wg
چکیده
تغییر اقلیم و اثرات آن بر منابع آب یکی از مهم ترین چالش های فراروی بشر در قرن حاضر و آینده می باشد. در این تحقیق اثر این پدیده بر مقدار نیاز خالص آبیاری محصولات عمده ی دشت همدان- بهار )گندم، جو، سیب زمینی، چغندرقند، ذرت دانه ای و علوفه ای، نخود و پیاز( در سه دهه ی آتی بررسی شده است. بدین منظور ابتدا توانائی مدل lars-wg5 برای شبیه سازی متغیرهای اقلیمی دمای حداقل و حداکثر، تابش خورشیدی و بارش ایستگاه سینوپتیک همدان در دوره ی پایه (2010-1981) بررسی و تأیید گردید. در مرحله بعد، با استفاده از داده های مدل hadcm3، مقادیر آن ها در دوره ی 2040-2011 بر پایه ی سناریوهای a1b، a2 و b1 شبیه سازی شدند. پس از آن، مقدار نیاز خالص آبیاری محصولات اصلی در مقیاس ماهانه برای دوره ی پایه و سه دهه ی آینده برآورد شد. بر اساس نتایج پیش بینی مدل lars-wg5 در سه دهه ی آتی نسبت به دوره ی پایه طبق سناریوهای a1b، a2 و b1 دما به ترتیب 77/0، 88/0 و 78/0 درجه ی سانتی گراد و میانگین بارش سالانه به ترتیب 1/2، 9/5 و 2/10 درصد افزایش می یابند. نتایج نشان می دهد که میانگین بارش ماه های اکتبر، دسامبر و فوریه در هر سه سناریو افزایش و میانگین بارش ماه های مارس، آوریل و مه در سناریوهای a2 و b1 کاهش خواهد یافت. هم چنین، محتمل است مجموع مقدار نیاز خالص آبیاری محصولات بررسی شده دشت همدان- بهار طی 30 سال آینده بر اساس سناریوهای مختلف نسبت به دوره ی پایه بین 6/2 تا 2/28 میلی متر افزایش یابد.