کوه در نهج البلاغه با نظری بر یافته های زمین شناسی
چکیده
در خطبه های 1، 91، 177 و 211 نهج البلاغه، مباحث گوناگون دربارة کوه ها با عبارت های مختلف برای پی بردن انسان ها به خالق بی همتای قادر، آمده است. دانشمندان و محقّقین علوم زمین بر آن اند که کوه ها طی زمان های طولانی تشکیل شده و تکامل یافته اند و کوهزایی در پوستة زمین بر اثر فرایندهایی مثل فرورانش در لبه های ناآرام قارّه ای با چین خوردن لایه ها و یا بر اثر نفوذ «ماگما»ی مذاب از ماگمای گداخته، به صورت های مختلف، مثل آتشفشان ها، ایجاد می شوند. بررسی کاربرد «کوه» و توصیف آن در این خطبه ها روشن ساخت که این اشارات علمی با یافته های ثابت شده و قطعی زمین شناسی مانند:زمین ساخت صفحه ای، «ایزوستازی» و ریشه دار بودن کوه ها، ساختمان درونی کوه ها، اعتدال حرکات زمین، فواید وجود کوه ها در روی زمین و... نه تنها در تعارض نیست، بلکه منشأ وحیانی این سخنان را ثابت می کند.