مقاله

سعادت در اندیشه فارابی و توماس آکوییناس

دانلود متن کاملرایگان، با حساب کاربری؛ ثبت نام با گوگل چند ثانیه است

چکیده

چکیده: جایگاه سعادت در نظریه اخلاق و سیاست فارابی و توماس آکوییناس محوری است. هر دو فیلسوف ارسطوگرا و مشایی محسوب می شوند. در حالی که هر دو رویت خداوند را سعادت حقیقی می شمرند، اما راه رسیدن بدان از یک مرحله و منزل جدا می شود. در نگاه آکوییناس با تأیید کفایت نداشتن عقل ، نیاز به ایمان و دیگر فضایل کلامی و مسیحی است تا رسیدن به لقاءا... میسّر شود. این مقاله با روش مقایسه ای به وجوه اشتراک و افتراق سعادت در اندیشه این دو متفکّر پرداخته و نشان داده است که غایت مداری ارسطویی در مسیر دینی شدن در دستگاه فکری این دو اندیشمند اگرچه به نتیجه مشترک رسیده اما منزلت عقل در دو مسیر و نیز نسبت نظم سیاسی مطلوب هر دو متفکّر با سعادت تفاوت هایی را نشان می دهد. مدعای مقاله حاضر این است که عقل که در نظر فارابی با وحی، منشأ واحدی دارد در نظریه سعادت فارابی محوری است و سایر فضایل به نوعی در ارتباط با این فضلت در جهت نیل به سعادت معنا پیدا می کنند و رویکرد فارابی به سعادت، بر خلاف آکوییناس که رویکردی متکلّمانه بدان دارد ، فیلسوفانه است هم سعادت دنیوی و هم اخروی در نظر فارابی در حوزه مسئولیت دولت است اما آکویناس با تفکیک عقل، وحی و ایمان ، سعادت دنیوی و اخروی را به ترتیب بر عهده دولت و کلیسا قرار می دهد.

نویسندگان و وابستگی سازمانی
  1. حسن مجیدی — استادیار علوم سیاسی دانشگاه امام صادق(ع).

اسناد مشابه

  • سیاست و حکومت سعادت گرا در اندیشه فارابی و آیت‌الله خامنه‌ای

    مقاله۲۰۲۲رهيافت انقلاب اسلاميمنصور کامگاری، علیرضا گلشنی، محمد آگاه

    سخن گفتن از جامعه‌سعادت‌گرا در نزد اندیشمندان سیاسی یکی از راه‌های پی بردن به انواع نظام سیاسی مطلوب در جوامع مختلف است. این موضوع در نزد اندیشمندان اسلامی که مسأله سعادت هم در قرآن و هم در سنت مطرح شده است، از اهمیت خاصی برخوردار است. پژوهش حاضر درصدد است تا به سیاست و حکومت‌سعا

  • جنگ عادلانه در اسلام و مسیحیت( مطالعه اندیشه فارابی و توماس آگوستین)

    مقاله۲۰۲۵رهيافت انقلاب اسلاميیاسر اسلامی نژاد، بیژن میرزایی، علی فلاحی سیف الدین

    این پژوهش با هدف بررسی تطبیقی مفهوم جنگ عادلانه در دو سنت فکری اسلام و مسیحیت، با تمرکز بر اندیشه‌های فارابی و توماس آگوستین انجام شده است. سؤال اصلی تحقیق این است که چگونه اصول جنگ عادلانه در دو مکتب فکری اسلامی و مسیحی شکل گرفته و چه تفاوت ها و شباهت‌هایی در نظرات فارابی و آگوس

  • طرحی از فلسفه دینی در اندیشه فارابی با تمرکز بر «رساله فی أغراض مابعدالطبیعه»

    مقاله۲۰۲۵پژوهشنامه فلسفه دینسید محسن حسینی، عین اله خادمی، عبدالله صلواتی

    فلسفه فارابی برساختی هوشمندانه از پاره‌ای آیات و اشارات قرآنی و بعضی آموزه‌های میراث فلسفه یونانی است که سهم خلاقیت‌های این فیلسوف نیز در آن محفوظ است. این نوع تألیف قبل از فارابی سابقه داشته و به فلسفه دینی نام‌بردار است. در این الگوی فکری (فلسفه دینی) اصول اعتقادی موجود در هر ی

  • تطور میمِسیس به محاکات در اندیشه فارابی

    مقاله۲۰۲۵حکمت معاصرمائده رحمانی، حسین اردلانی

    تطور مفهوم محاکات از فلسفه یونان تا فارابی و نسبت محاکات با هنر در اندیشه فارابی مسأله اصلی مقاله پیش رو است. مفهوم میمِسیس در فلسفه یونان نقشی کلیدی در تبیین افکار افلاطون و ارسطو پیرامون مباحث هنری داشته است. همین نقش کلیدی را می‌توان در فلسفه هنر فارابی پی گرفت. چرا که میمِسیس

  • تطبیق دلالت‌های تربیتی معنای زندگی از دیدگاه علامه طباطبایی و توماس آکوییناس

    مقاله۲۰۲۰مطالعات قرآنیغلامعلی احمدی، محمدرضا شمشیری

    معناداری زندگی و جست‌وجوی این معنا یک ضرورت اخلاقی، روحی، روانی و دینی است. علامه طباطبایی و بسیاری از فلاسفه اسلامی و شیعه بر آن هستند که معنای زندگی تا حدود زیادی وابسته به ساختار غریزی و فطری افراد است. این نیاز مانند نیازهای اساسی انسان(خوردن، آشامیدن و نیاز جنسی) است که به ص

  • «لقاء اللّه» به‌مثابه «غایت نهایی اخلاق» از دیدگاه توماس آکوییناس و ملاصدرا

    مقاله۲۰۲۳اخلاق پژوهیزینب نعمتی، مهدیه سادات مستقیمی

    مقالهٔ حاضر به روش توصیفی۔تحلیلی و استنباطی و با هدف بررسی غایت نهایی اخلاق،‌آراء ملاصدرا و آکوئیناس - دو متفکر برجسته مسلمان - را مقایسه کرده و در صدد تبیین محورهای مشترکی نظیر سعادت‌بخشی و لذت‌آفرینی درمفهوم «لقاء اللّه» وگونه‌های مختلف لقاء اللّه در دنیا وآخرت از دیدگاه این دو