مقاله

بررسی مسئله حدوث یا قدم نفس از نگاه ملاصدرا و افلاطون

چکیده

روشن کردن این مطلب که مسئله نفس و حدوث یا قدم آن چگونه ذهن افلاطون و ملاصدرا را به خود مشغول داشته، هدف اصلی این نوشته است. چه دلایلی افلاطون را قائل به قدم نفس کرد؟ چرا فلاسفه اسلامی، خصوصاً ملاصدرا، علی رغم نپذیرفتن این دلایل با چنین محذوراتی مواجه نشدند؟ برای دست یابی به چنین هدفی، علاوه بر بررسی آثار این دو اندیشمند، موقعیت اجتماعی و دغدغه های فکری هر یک از دو متفکر که منجر به بروز و ظهور تفکرات خاص آنها شده، بررسی می شود. به نظر می رسد رفع مشکلات مربوط به مسئله نفس افلاطون میسر نمی شود مگر با نگاه وجودی فلاسفه اسلامی و به نحو خاص ابداعات ملاصدرا در این فلسفه.

اسناد مشابه

  • ریشه‌های ارسطویی حدوث جسمانی نفس نزد ملاصدرا

    مقاله۲۰۲۳تاریخ فلسفهحمیده انصاری، حسن فتحی، مرتضی شجاری

    فالسفه دربارۀ چیستی و حقیقت نفس ، آراء متعددی مبتنی بر دوگانهانگاری )تجرد نفس مبتنی بر قدم ، حدوث پیش از بدن یا همراه با آن( یا وحدتانگاری )حدوث جسمانی نفس( ارائه کرده مالصدرا اند. نفس را حادث جسمانی میداند. اصول حکمت متعالیه، همچون حرکت جوهری و اصالت و تشکیک وجود، به انضمام نظر

  • بررسی مسئله حدوث یا قدم نفس از نگاه ملاصدرا و افلاطون

    مقاله۲۰۱۳پژوهش های فلسفی – کلامیزهره سادات ناجی، رضا اکبریان

    روشن کردن این مطلب که مسئله نفس و حدوث یا قدم آن چگونه ذهن افلاطون و ملاصدرا را به خود مشغول داشته، هدف اصلی این نوشته است. چه دلایلی افلاطون را قائل به قدم نفس کرد؟ چرا فلاسفه اسلامی، خصوصاً ملاصدرا، علی‌رغم نپذیرفتن این دلایل با چنین محذوراتی مواجه نشدند؟ برای دست‌یابی به چنین

  • نگاه روایی ملاصدرا در موضوع حدوث و قدم نفس در کتاب النفس اسفار اربعه

    مقاله۲۰۲۳حکمت صدراییاحمد ربانی خواه، سید محمد حسینی نژاد

    موضوع حدوث و قدم نفس از مباحث پربسامد اندیشه فلسفی است که بیشینه فیلسوفان مسلمان بدان پرداختهاند. اندیشهوران اسلامی به رسم دیرین و با باور به درستی گزارههای دینی منقول در سنت روایی پیشوایان، در مواردی پرشمار، «استشهاد نقلی» را به عنوان دلیل یا شاهد مدعای فلسفی خویش برگرفتهاند. مل

  • بررسی تطابق دیدگاه ملاصدرا با موضع شریعت در باب حدوث و قدم نفس

    مقاله۲۰۱۱نقد و نظر (فصلنامه علمی پژوهشی فلسفه و الاهیات)محمد میری

    پیوند مباحث خودشناسی و خداشناسی درقرآن کریم و کلمات شریف معصومین(ع) اهمیت «علم النفس» را نزد فیلسوف مسلمان دو چندان کرده است. افزون بر این، آیات الاهی و رهنمودهای معصومان (ع) دربارۀ نفس، افق های جدیدی پیش روی اندیشمند مسلمان قرار داده است. با این وجود، سازگارکردن دستاوردهای عقلی

  • بررسی تطابق دیدگاه ملاصدرا با موضع شریعت در باب حدوث و قدم نفس

    پیوند مباحث خودشناسی و خداشناسی درقرآن کریم و کلمات شریف معصومین(ع) اهمیت «علم النفس» را نزد فیلسوف مسلمان دو چندان کرده است. افزون بر این، آیات الاهی و رهنمودهای معصومان (ع) دربارۀ نفس، افق‌های جدیدی پیش روی اندیشمند مسلمان قرار داده است. با این وجود، سازگارکردن دستاوردهای عقلی

  • نظریۀ حدوث جسمانی نفس در فلسفۀ ملاصدرا و تأثیرآن بر معاد جسمانی

    مقالهآینه معرفترضا اکبریان، داﻧﺸﮕﺎه ﺗﺮﺑﻴﺖ ﻣﺪرس حسن غفاری، داﻧﺸﮕﺎه ﺗﺮﺑﻴﺖ ﻣﺪرس

    در این مقاله پس ازطرح مسئلۀ معاد جسمانی و اهمیت آن، نشان داده میشود که تبیین ملاصدرا از معاد جسمانی به شدت تحت تأثیر نظریۀ حدوث جسمانی نفس میباشد. ملاصدرا بر اساس این نظریه و با توجه به سازگاری این اصل با اصول دیگر در معاد جسمانی، با تأکید بر مسئلۀ عینیت نتیجه میگیرد که گرچه هموا