سبکِ زبانِ زنانه در خاطرات تاج السلطنه
چکیده
تحلیل سبکی آثار زنانه با ابزارهای دقیق زبانشناسی برای دستیابی به مشخصههای نثر زنان و درنهایت نقد علمیِ این آثار، از اهداف مهم سبکشناسی زنانه است. این مقاله سعی دارد با مطالعۀ سبکشناختی خاطرات تاجالسلطنه که یکی از آثار مهم نثر زنانۀ درباری در دورۀ قاجار است، ویژگیهای زنانۀ این اثر را شناسایی کند. نشانداری واژگان، کاربرد فراوانِ صورتهای بیانگر زبان همچون صفت و قید، صورت های مبهم و غیرصریح زبان و تشدیدکننده ها، کاربرد منادا و جملات معترضه و دعایی، صورتهای خلاف قواعد دستور زبان فارسی و جملات ناتمام، تأثیر عوامل غیرخطی زبان، ساده نویسی، جزئینگری، بیان احساسات و ازتننویسی. شرایط فردی و اجتماعی نویسنده موجب شده است تا برخی ویژگیهای زنانه در این اثر دیده نشود. همچنین به سبب سطح بالای تحصیلات نویسنده، درصد قابل ملاحظهای از کاربرد جملات پیچیده مشاهده می شود و به دلیل موقعیت برتر خانوادۀ وی، وجهیت در سطح بالا است.
نویسندگان و وابستگی سازمانی
- فاطمه رضوی — کارشناس ارشد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه فردوسی مشهد
- مریم صالحی نیا — استادیار زبان و ادبیات فارسی دانشگاه فردوسی مشهد