مقاله

بررسی مسیرهای طوفان های گرد و غبار بر روی ایران با به کارگیری مدل سازی عددی و تصاویر ماهواره ای

خسرو اشرفی، مجید شفیع پور مطلق، علیرضا اصلمند

چکیده

در مقیاس جهانی قسمت اصلی گرد و غبار از مناطق خشک و نیمه خشک و به واسطه فرسایش بادی، وارد هوا می­شوند. در سال­های اخیر، به دنبال تغییرات آب و هوایی و همچنین تخریب­های گسترده محیط زیست ناشی از فعالیت­های انسانی مانند جنگ و سدسازی، این پدیده در خاورمیانه شکل دیگری به­خود گرفته و به صورت معضلی جدی درآمده است و طوفان­های گرد و غباری زیادی در مناطق بیابانی غرب خاورمیانه، به وقوع پیوسته و صدمات زیادی را به ایران وارد کرده است. پژوهش حاضر برآن است که با استفاده از مدل­سازی و تصاویر ماهواره­ای نسبت به تعیین منابع ریزگردها و چگونگی حرکت آن­ها بر فراز ایران بپردازد. در این پژوهش از مدل هایhysplit ، naaps، coamps و تصاویر ماهواره­ایmodis استفاده گردیده­است. مطالعه­ی حاضر در ماه ژوئن سال 2010 (خرداد 1390) صورت پذیرفته است، مدل hysplit برای دو هفته­ی اول ماه ژوئن اجرا گردیده­است و بر اساس مدول الگوریتم انتشار ذرات10pm طوفان گرد و غبار از نیم روز 6 ژوئن از غرب عراق و مرز اردن و عربستان آغاز گردیده و در آغاز روز هشتم ژوئن توده حامل گرد و غبار به اهواز رسیده­است. در این روز غلظت ذرات10pm در ایستگاه­های این شهر به متوسط 628 میکروگرم بر متر مکعب رسیده­است. نتایج مدل hysplit با نتایج مدلcoamps و naaps از لحاظ عمق اپتیکی گرد و غبار و غلظت گرد و غبار سطحی و نحوه حرکت توده غلظت مقایسه گردیده­است و تایید شده­است، تصاویر ماهواره­ای modis نیز ایجاد توده گرد و غبار و حرکت آن­را به سمت جنوب غربی و مرکز ایران تصدیق می­کند.

اسناد مشابه