بررسی جذب عناصر غذایی و عملکرد گیاه ذرت میکوریزی در شرایط تنش شوری
چکیده
قارچهای میکوریزی بهعنوان یکی از همزیستهای مهم در ریشهی اکثر گیاهان بوده و نقش کلیدی در چرخه عناصر غذایی و افزایش مقاومت گیاهان به تنشهای محیطی دارند. بدین منظور آزمایشی بهصورت فاکتوریل با طرح کاملاً تصادفی در چهار تکرار، با گیاه ذرت رقم سینگل کراس 704 در شرایط گلخانهای اجرا شد. فاکتورهای مورد آزمایش شامل سه سطح شوری سدیم کلراید 34/1 (شاهد)، 4 و ds/m 8 و چهار سطح قارچ شامل سه گونه g. intraradices (gi), g. versiforme (gv), glomus etunicatum (ge) و شاهد بدون قارچ بود. در این پژوهش وزن خشک گیاه، درصد کلونیزاسیون ریشه، مقدار فسفر، پتاسیم، کلسیم، منیزیم، سدیم و کلراید گیاه اندازهگیری شد. نتایج نشان داد که اثر متقابل شوری و قارچ میکوریز بر وزن خشک گیاه، درصد کلونیزاسیون ریشه، مقدار فسفر، پتاسیم، کلسیم، منیزیم و غلظت سدیم بخش هوایی و ریشه در سطح احتمال یک درصد معنیدار بود اما در مورد غلظت کلراید غیرمعنیدار بود. بیشترین وزن بخش هوایی و ریشه مربوط به تیمارهای قارچی در سطح شوری ds/m 34/1 بود. در حضور قارچ میکوریز وزن خشک گیاه، مقدار فسفر، پتاسیم، کلسیم، منیزیم ریشه و بخش هوایی افزایش یافت. همچنین قارچ میکوریز غلظت سدیم و کلراید بخش هوایی را کاهش داد. این در حالی بود که غلظت سدیم و کلراید در ریشه نسبت به تیمار شاهد قارچی افزایش یافت. درصد کلونیزاسیون ریشه نیز در سطح شوری ds/m 8 بهصورت معنیداری نسبت به شاهد بدون شوری، کاهش یافت.
نویسندگان و وابستگی سازمانی
- سمانه احمدی قشلاقی — دانشجوی سابق کارشناسی ارشد بیولوژی و بیوتکنولوژی خاک گروه علوم خاک دانشگاه تبریز
- ناصر علی اصغرزاد — استاد بیولوژی و بیوتکنولوژی خاک گروه علوم خاک دانشگاه تبریز
- علیرضا توسلی — استادیار مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی آذربایجان شرقی