تأثیر موانع منشوری شکل بر روی خصوصیات امواج عرضی در جریان کانال های باز

محمدحسین پورمحمدی، مهدی قمشی، سید حبیب موسوی

چکیده

با عبور آب از بین موانع (وجود درختان در رودخانه، پایه­های پل و هر سازه هیدرولیکی دیگر) در پائین دست آن ها جریان­های حلقوی ایجادشده و از تداخل این جریان­های حلقوی تشکیل شده، امواج سطحی که راستای انتشارشان عمود بر جهت جریان آب است، تشکیل می­شود. در این تحقیق تأثیر شکل موانع بر روی تشکیل امواج عرضی موردبررسی قرارگرفته است. برای این منظور از موانع استوانه­ای و مثلثی استفاده شد. برای مانع مثلثی دو حالت برخورد جریان به رأس و ضلع مثلث در نظر گرفته شد. دبی­های 5، 15 و 25 لیتر بر ثانیه و کارگذاری موانع به­صورت موازی با آرایش، ، و (میلی­متر در میلی­متر)، در نظر گرفته شد. درمجموع 36 آزمایش صورت پذیرفت. نتایج حاصل نشان داد که شکل موانع تأثیر زیادی بر روی تشکیل امواج عرضی دارد. بیشترین میزان دامنه نسبی() (: بیشینه دامنه امواج و: عمق متوسط جریان) برای موانع استوانه­ای برای آرایش mm×mm)) در دبی 5 لیتر بر ثانیه و به میزان 10/61 درصد و کمترین میزان برای موانع مثلثی در شرایط برخورد جریان به رأس مثلث برای آرایش mm×mm)) در دبی 15 لیتر بر ثانیه و به­میزان 46/3 درصد حاصل شد. همچنین روابطی به­منظور تخمین عدد استراهال به­صورت تابعی از ، و (: فاصله بین ردیف­ها و: قطر موانع و: تعداد موانع در یک ردیف) در شکل­های موردنظر با استفاده از نرم افزار spss ارائه گردید. واژه­های کلیدی: امواج عرضی، تراکم موانع، تواتر امواج، عدد استراهال با عبور آب از بین موانع (وجود درختان در رودخانه، پایه­های پل و هر سازه هیدرولیکی دیگر) در پائین دست آن ها جریان­های حلقوی ایجادشده و از تداخل این جریان­های حلقوی تشکیل شده، امواج سطحی که راستای انتشارشان عمود بر جهت جریان آب است، تشکیل می­شود. در این تحقیق تأثیر شکل موانع بر روی تشکیل امواج عرضی موردبررسی قرارگرفته است. برای این منظور از موانع استوانه­ای و مثلثی استفاده شد. برای مانع مثلثی دو حالت برخورد جریان به رأس و ضلع مثلث در نظر گرفته شد. دبی­های 5، 15 و 25 لیتر بر ثانیه و کارگذاری موانع به­صورت موازی با آرایش، ، و (میلی­متر در میلی­متر)، در نظر گرفته شد. درمجموع 36 آزمایش صورت پذیرفت. نتایج حاصل نشان داد که شکل موانع تأثیر زیادی بر روی تشکیل امواج عرضی دارد. بیشترین میزان دامنه نسبی() (: بیشینه دامنه امواج و: عمق متوسط جریان) برای موانع استوانه­ای برای آرایش mm×mm)) در دبی 5 لیتر بر ثانیه و به میزان 10/61 درصد و کمترین میزان برای موانع مثلثی در شرایط برخورد جریان به رأس مثلث برای آرایش mm×mm)) در دبی 15 لیتر بر ثانیه و به­میزان 46/3 درصد حاصل شد. همچنین روابطی به­منظور تخمین عدد استراهال به­صورت تابعی از ، و (: فاصله بین ردیف­ها و: قطر موانع و: تعداد موانع در یک ردیف) در شکل­های موردنظر با استفاده از نرم افزار spss ارائه گردید.