توسعه ی شبیه پویای شبیه سازی چرخه ی فسفر در دریاچه ها (مطالعه ی موردی: دریاچه ی اونتاریو)
چکیده
چرخه ی مواد سازوکاری را به وجود می آورد که از طریق آن مواد مغذی، و سایر اجزاء سازنده ی حیات، در دسترس موجودات زنده قرار می گیرند. عدم کارکرد صحیح این چرخه می تواند موجب بروز اختلال در چرخه ی حیات موجودات زنده گردد. در این مقاله، جریان پویای فسفر، که ماده ای ضروری برای رشد گیاهان است، در سه حالت فسفر موجودات سازنده (آلی)، فسفر موجودات مرده (آلی) و فسفر غیر آلی، بررسی گردید. با توجه به اثرات بازخوردی میان این سه متغیر حالت، نخست مدل شبیه سازی فسفر و فیتوپلانکتون با رویکرد پویایی سامانه ها، و با لحاظ معادلات حاکم، بازخوردها و جریانهای ورودی و خروجی توسعه یافت. سپس، رفتار هر یک از متغیرهای حالت، در دریاچه اونتاریو و با مقیاس زمانی یک ساله، بررسی و تحلیل شد. نتایج نشان دادند که مدل دارای کارایی مطلوبی در شبیه سازی و تخمین غلظت فراسنجها است. همچنین، تاثیر شرایط لایه بندی و اختلاط کامل دریاچه بر غلظت متغیرها بسیار زیاد بوده، و آنها را در دو دوره ی زمانی(روز 100 تا 158 و روز 315 تا 335)، تحت تاثیر خود قرار می دهند.