امکان سنجی کاربرد الگوریتم بهینه سازی تکامل تفاضلی برای تخمین ضریب یکنواختی توزیع آب در سیستم آبیاری بارانی با آبپاش zb
چکیده
کمبود و محدودیت منابع آب، خصوصاً در ایران، شرایطی را میطلبد که از آب موثرترین استفاده صورت گرفته و تا حد امکان از تلفات آن جلوگیری به عمل آید. یکی از پارامترهای مهم در آبیاری، ضریبیکنواختیتوزیعآب (cu) درآبیاریبارانیمیباشد. مقدار cu حاصلازهرآبپاشیدرمقادیرمختلففشارکارکردآبپاش (p)، ارتفاعپایهآبپاش(rh)، فاصلهآبپاشهارویلولههایجانبی (sl) وفاصلهلولههایجانبیازیکدیگر (sm)تغییرمیکند.تعیینبهترینترکیبازپارامترهایفوقکهبیشترینضریب cuرا حاصلنماید،هموارهمورد نظرکاربرانبودهاست.دراینپژوهش،مقادیرضریب cu آبپاشمدل zb ، ساختایران، درسهتیمارمختلففشارکارکردآبپاش (5/2، 3 و 5/3 اتمسفر)، دو تیمارارتفاعپایهآبپاش (60 و 100 سانتیمتر) وهفتتیمارآرایششبکهآبپاشها (sl× sm) شامل 12×9، 15×9، 12×12، 12×15، 18×12، 15×15، 18×15 متردرایستگاه تحقیقاتپنبههاشمآبادگرگاناندازهگیریشد و با استفاده از الگوریتم تکامل تفاضلی (de)و کاربرد نرمافزار matlab بهینه گردید و رابطهای با بهینهترین ضرایب برایتخمینمقدار cu بهدست آمد. این الگوریتم، ضریب مقیاس (f) و ضریب احتمال ترکیب (cr) را برابر 2 و 5/0 با تعداد جمعیت 100 عضوی و تعداد نسل (تکرار) 1000 بار، بهترین جواب را ارائه میکند. نتایج این الگوریتم دارای خطای مطلق 2/2% با نتایج اندازهگیری شده دارد. همچنین، مقادیر پارامتر ویلموت (d) و جذر میانگین مربع خطا (rmse) بهترتیب برابر 919/0 و 126/2 بهدست آمد که نشان دهنده دقت بالای این مدل بهینه برای برآورد ضریب یکنواختی پخش میباشد.