بررسی تنوع زیستی علف های هرز مزارع گندم شهرستان گرگان (حوزه قره سو) با استفاده از سامانه اطلاعات جغرافیایی (gis)
چکیده
این تحقیق به منظور بررسی تنوع زیستی علفهای هرز مزارع گندم شهرستان گرگان (حوزه قرهسو) و تعیین مهمترین عوامل محیطی مؤثر بر آن در بهار سال 1389 انجام گردید. بدین منظور 4 روستا در 4 جهت جغرافیایی نسبتبه شهرگرگان انتخاب شدند. تعداد20 مزرعه در سطح 4 روستا انتخاب گردید، سپسنمونهبرداری به روش (w)کل و با پرتاب کوآدرات 1×5/0 متر مربعی انجام وگونههای علفهرز هر کادر به تفکیک جنس و گونه شناسایی و تعداد آنها مورد شمارش قرار گرفت و مختصات جفرافیایی هر نقطه نیز توسط دستگاه gps ثبت گردید. سپس شاخصهای تنوع شانن- واینر و شاخص یکنواختی سیمپسون برای اندازهگیری تنوع زیستی مورد محاسبه قرار گرفتند. نقشه این شاخصها با وارد کردن دادههای جمعآوری و محاسبه شده در محیط نرمافزار arcmap (نسخه 1, 3, 9) از مجموعه نرمافزارهای arcgis(esri, 2009) و انجام پردازشهای لازم تهیه شد. نقشههای بدست آمده نشان داد که دامنه تغییرات شاخص یکنواختی سیمپسون بین 65/0 تا 86/0 بود و 60 درصد از مساحت مزارع گندم حوزه قرهسو حداکثر شاخص سیمپسون را داشتند که شامل روستاهای توشن و حیدرآباد میباشند. همچنین دامنه تغییرات شاخص تنوع شانن- واینر نیز بین 5/1 تا 01/3 تعیین شد. حداکثر شاخص شانن- واینر در 61 درصد از مساحت مزارع گندم در نواحی غربی این حوزه مشاهده شد. روستاهای توشن و حیدرآباد دارای حداکثر شاخص شانن- واینر بوده و عوامل محیطی نظیر دمای حداکثر و دمای حداقل بر روی این شاخص تأثیر مثبت داشتند.