ارزیابی تنوع ژنتیکی شاه بلوط اروپایی castanea sativa در جوامع مختلف استان گیلان با استفاده از نشانگرهای ssr
چکیده
بررسی تنوع ژنتیکی برای شناسایی ژنوتیپ های برتر، نخستین گام در هر برنامة پایش و گسترش پایدار کشت گونه های گیاهی است. در این پژوهش، تنوع و ساختار ژنتیکی سه جمعیت شاه بلوط اروپایی (castanea sativa mill.) دربرگیرندة 41 ژنوتیپ در استان گیلان با بهرهگیری از نشانگرهای ssr بررسی شد. استخراج dna از برگهای جوان به روش ctab و سپس تکثیر با 14 آغازگر ریزماهواره به روش pcr انجام گرفت. فرآوردههای تکثیرشده با بهکارگیری ژلهای پلی اکریلآمید 6 درصد، الکتروفورز شدند. این 14 آغازگر ssr، 10 آغازگر چندریختی نشان دادند. الگوهای نواری برپایة اندازهشان با حرفهای الفبا امتیازدهی شدند. رویهم، 31 آلل چندریخت شناسایی شد. میانگین تعداد آلل های دیدهشده بهازای هر جایگاه ژنی 10/3 بود. میانگین هتروزیگوسیتی دیدهشده و انتظارداشته، بهترتیب 542/0 و 556/0 بهدست آمد. اندازة شاخص fst و جریان ژنی (nm) بهترتیب 174/0 و 18/1 بهدست آمد که نشاندهندة جدایی ژنتیکی زیاد میان منطقههاست. بیشترین فاصلة ژنتیکی، میان جمعیتهای شفت و شفارود و کمترین آن، میان جمعیتهای شفارود و فومن بود. دستاوردهای این پژوهش نشان داد که نشانگرهای ssr در شناخت اندازة تنوع ژنتیکی و جداسازی جامعههای شاه بلوط اروپایی از کارایی فراوانی برخوردارند. همچنین جدایی جغرافیایی و مانعهای طبیعی و نیز جابهجایی بذرها از سوی انسان، در این زمینه بسیار اثرگذارند.