سیاست خارجی نوین ترکیه و موقعیت منطقه‌ای جمهوری اسلامی
چکیده
در دو دهة اخیر، دستگاه دیپلماسی ترکیه نسبت به تحولات ساختاری در سطح بین‌المللی و منطقه‌ای واکنش فعالانهای نشان داده است و بر آن بوده تا تهدیدات و چالشهای برآمده از این تحولات را به فرصتهای استراتژیک تبدیل نماید. با روی کار آمدن نسل جدید اسلامگرایان، انقلاب دیگری در سیاست منطقه‌ای این کشور به وجود آمد و به قولی، آنکارا به کشف دوباره خاورمیانه نائل شد. اما تحولات اخیر خاورمیانه عربی به ویژه بحران سوریه، همچون پایان جنگ سرد و فروپاشی شوروی، محیط امنیتی این کشور را دچار تلاطم عمیقی نمود. این مقاله در صدد پاسخ به این پرسش اصلی است که تغییر سیاست منطقه‌ای ترکیه پس از بحران سوریه چه تاثیری بر روابط و موقعیت منطقه‌ای جمهوری اسلامی داشته است. در پاسخ به این پرسش، چند پرسش دیگر بررسی میشود؛ نخست این که اصول سیاست منطقه‌ای ترکیه در دهة اخیر چه بوده و چه تاثیری بر مناسبات این کشور با ایران داشته است. دوم، الگوهای واکنش آنکارا برای مدیریت بحران قیامهای عربی چگونه بوده و چه تمایزاتی با سیاست منطقه‌ای این کشور در دهة اخیر داشت و نهایتاً این که چرا پس از بحران سوریه، حزب حاکم به بازنگری اصول سیاست خارجی امنیت- اقتصاد محور خود اقدام نمود. یافته تحقیق حاضر نشان میدهد حزب حاکم سعی کرد تحولات خاورمیانه و به ویژه بحران سوریه را به فرصتی برای بازسازی و تغییر توازن قدرت در منطقه تبدیل نماید و با توجه به رویارویی با ایران، بقا یا تداوم دولت بشار تاثیر جدی بر توازن قدرت میان دو کشور موقعیت منطقه‌ای جمهوری اسلامی خواهد داشت.