مقاله

بررسی تحولات نظامی جنگ ایران و عراق در مقطع پایانی جنگ

چکیده

سال پایانی جنگ ایران و عراق با تحولات و رخدادهای مهم و سرنوشت‏سازی همراه شد. این تحولات در ابعاد مختلف نظامی، سیاسی و اقتصادی چندان با خواسته‏ها اهداف و منافع جمهوری اسلامی همخوانی نداشت. از یک‏سو به تدریج رویارویی ایران با عراق در منطقه خلیج فارس شدت گرفت و درگیری دو کشور از یک درگیری دو جانبه به رویارویی ایران با آمریکا و حامیان منطقه‏ای عراق کشیده شد. همچنین اجماع جهانی منسجمی بین دو ابرقدرت و قدرت‏های بزرگ برای اعمال فشار به ایران جهت پذیرش صلح و خاتمه جنگ شکل گرفت. از سوی دیگر، در نقطه مقابل مشکلات، کمبودها و نیازمندی‏های گسترده‏ای که نیروهای نظامی ایران در زمینه تجهیزات، تسلیحات و نیروی انسانی داشتند، ارتش عراق با برخورداری از سیل کمک‏های نظامی و اقتصادی متحدین منطقه‎ای و فرامنطقه‏ای خود، درخصوص استعداد نیروی انسانی و امکانات و تجهیزات مدرن و پیشرفته به شدت تقویت شده و توازن قدرت کاملاً به سود این کشور رقم خورد. نتیجه عملی این وضعیت، موفقیت پی در پی ارتش عراق در جبهه‏های جنوب بود که مهمترین آنها بازپس‏گیری فاو، شلمچه و جزایر مجنون بود. مقاله حاضر با رویکردی تحلیلی، تحولات سال پایانی جنگ را از ابعاد مختلف سیاست خارجی، تحولات نظامی و تحولات داخلی مورد بررسی قرار می‏دهد تا سهم هریک از این مولفه‏ها را در پایان جنگ مورد ارزیابی قرار دهد.

اسناد مشابه

  • طراحی هستی‌شناسی حوزه تاریخ نظامی جنگ ایران و عراق

    مقاله۲۰۲۲پژوهشنامه پردازش و مدیریت اطلاعاتبهناز باقرپور، عاطفه شریف، فاطمه زندیان

    هدف از این پژوهش کاربردی، طراحی هستی‌شناسی حوزه تاریخ نظامی جنگ ایران و عراق،‌به قصد بازنمایی منابع این حوزه است. برای سازمان‌دهی اطلاعات در حوزه جنگ ایران و عراق ابزاری تخصصی مانند اصطلاحنامه یا هستی‌شناسی طراحی نشده است. برای رفع نیاز اطلاعاتی پژوهشگران این حوزه، نیازمند بازنما

  • بررسی ویژگی های روانسنجی پرسشنامه هوش معنوی کینگ در جانبازان جسمی جنگ ایران عراق

    مقالهمجله طب نظامیحمید شریف نیا، hamid sharif nia school of nursing and midwifery, mazandaran university of medical sciences, sari, iranدانشکده پرستاری و مامایی آمل، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران علی اکبر حق دوست، ali akbar haghdoost research center for modeling in health, kerman university of medical sciences, kerman, iranمرکز تحقیقات مدل سازی در سلامت؛ پژوهشکده آینده پژوهی در سلامت، دانشگاه علوم پزشکی کرمان، کرمان، ایرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی مازندران (mazandaran university of medical sciences) عباس عبادی، abbas ebadi behavioral sciences research center, baqiyatallah university of medical sciences, tehran, iran-4 nursing faculty of baqiyatallah university of medical sciences, tehran, iranمرکز تحقیقات علوم رفتاری دانشگاه علوم پزشکی بقیه ا...(عج)، تهران، ایران- دانشکده پرستاری دانشگاه علوم پزشکی بقیه ا...(عج)، تهران، ایرانسازمان اصلی تایید شده: دانشگاه علوم پزشکی کرمان (kerman university of medical sciences)سازمان های دیگر: دانشگاه علوم پزشکی کرمان محمدعلی سلیمانی

    اهداف: پژوهش حاضر با هدف بررسی ویژگی های روانسنجی پرسشنامه هوش معنوی کینگ در جانبازان جسمی جنگ ایران- عراق در سال 1393 انجام گرفت. روش ها: در این مطالعه مقطعی، 211 جانباز جنگ ایران و عراق با استفاده از نمونه گیری در دسترس در مطالعه شرکت کردند. تحلیل مؤلفه های اصلی با استفاده از چ

  • بررسی ویژگی‌های روانسنجی پرسشنامه هوش معنوی کینگ در جانبازان جسمی جنگ ایران عراق

    اهداف: پژوهش حاضر با هدف بررسی ویژگی‌های روانسنجی پرسشنامه هوش معنوی کینگ در جانبازان جسمی جنگ ایران- عراق در سال 1393 انجام گرفت. روش‌ها: در این مطالعه مقطعی، 211 جانباز جنگ ایران و عراق با استفاده از نمونه‌گیری در دسترس در مطالعه شرکت کردند. تحلیل مؤلفه‌های اصلی با استفاده از چ

  • تأثیر جنگ بر بهداشت محیط با تمرکز بر پیامدهای آلودگی زیست‌محیطی جنگ ایران-عراق

    مقاله۲۰۲۳ابن سینافاطمه قویدل، سمیه آزرمی

    زمینه و اهداف: پیامدهای ناگواری به خاطر رویداد جنگ برکل سیستم جامعه تحمیل می‌‌شود که یکی از این پیامدها، پیامدهای زیست محیطی است. با توجه به اهمیت این موضوع، در این مطالعه ما به تأثیر جنگ بر بهداشت محیط با تمرکز بر پیامدهای زیست محیطی جنگ ایران و عراق پرداخته‌‌ایم. روش بررسی: ...

  • بررسی تحولات نظامی جنگ در سال1367

    مقاله۲۰۰۸فصلنامه تخصصی جنگ ایران و عراقاحسان خرم دره

    پس از حمله سراسری عراق به ایران در شهریورماه 1359 و پیروزی های اولیه این رژیم در اواخر این سال، به تدریج در اوائل سال 1360، ماشین جنگی عراق متوقف شد و با بازپس گیری خرمشهر در 3 خرداد سال 1361 روند جنگ به سود ایران تغییر کرد. از این مقطع به بعد تا بهار 1367، موازنه جنگ علی رغم فرا

  • نقش شهید صیاد شیرازی در سه مقطع حساس از جنگ ایران و عراق به عنوان انسجام دهنده نیروهای مسلح

    مقاله۲۰۲۱علوم و فنون نظامیسید ناصر حسینی

    دوران هشت سال دفاع مقدس (جنگ ایران عراق) سرشار از موفقیت‌ها و شکست‌ها، تلخی‌ها و شیرینی‌هاست. تعداد بی‌شماری از ایثارگران، رزمندگان و فرماندهان در این عرصه نقش‌آفرینی کردند. تاریخ دوران جنگ تحمیلی و دفاع مقدس بسیاری از این حماسه‌آفرینی‌ها را در خود ثبت و ضبط کرده است. در این میان