سیاست اسرائیل در آسیای مرکزی و قفقاز و تاثیر آن بر ایران
چکیده
پس از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی و ظهور کشورهای تازه استقلال یافته آسیای مرکزی و قفقاز فصل نوینی در روابط این کشورها با همسایگانش آغاز گردید، و این منطقه به صحنه رقابت کشورهای منطقه ای تبدیل شد. یکی از مهمترین کشورهایی که سیاست های توسعه جویانه ای را در منطقه دنبال می کرد اسرائیل بود. بازتاب نیاز اقتصادی، امنیتی جمهوری های مسلمان اتحاد جماهیر شوروی و حضور فعال اسرائیل در مبانی رفتاری سیاست خارجی کشورهای تازه استقلال یافته تاثیر بسزایی داشت به گونه ای که برخی از کشورها در سیاست خارجی خود اسرائیل محوری را برگزیدند، این روند رو به گسترش تهدید جدی را برای کشورهای منطقه، بویژه ایران برانگیخت . بر خلاف سیاست خارجی اسرائیل که به بعد نظامی تاکید داشت ، سیاست اسرائیل در این منطقه با اتخاذ مشی دوستانه براساس همکاری فرهنگی، اقتصادی و سیاسی می خواهد کشورهای منطقه را در خود مستحیل کند، اساس این نگرش با تزشیمون پرز، خاورمیانه جدید، نظم نوینی را برای منطقه با ابعاد گسترده تر سرزمینی که آسیای مرکزی و قفقاز را جز خاورمیانه قلمداد می کرد شکل گرفت ، اسرائیل بر این باور رسیده است که برای مبارزه با گروههای اسلام گرا تسلیحات نظامی کاربردی ندارد و تنها راه مبارزه با کشورهای مخالف منطقه ای تغییر نگرش و بینش این کشورها می باشد، از اینرو با سرمایه گذاری روی نخبگان سیاسی کشورهای مسلمان آسیای مرکزی و قفقاز تلاش در جهت تشویق به سوی ایجاد حکومت ها لانیک در منطقه می نماید. رد پای اسرائیل در کشورهای مسلمن را باید در روابط این رژیم با اتحاد جماهیر شوروی جستجو کرد. و اساس روابط این دو کشور بر دو متغیر استوار بود. -1 مهاجرت یهودیان اتحاد جماهیر شوروی -2 رقابت دو ابر قدرت در خاورمیانه وجود برخی از ویژگی های اساسی در کشورهای مسلمان آسیای مرکزی و قفقاز برای اسرائیل حائز اهمیت بوده است ، زیرا با شناسایی این ویژگی ها و مشکلات یاد شده سرمایه گذاری وسیعی را انجام داده و توانسته است اطمینان حکومت های منطقه را بدست آورد. اسرائیل سه هدف عمده امنیتی، اقتصادی و سیاسی را در کشورهای مسلمان دنبال می کند، الف) امنیتی: اسرائیل در تلاش است مانیع فروش فن آوری هسته ای کشورهای مانند قزاقستان به دشمنان خاورمیانه اش گردد ب) اقتصادی: اسرائیل در تلاش است مانع از مشارکت ایران در توانایی های اقتصادی منطقه گردد پ) سیاسی: با توجه به افزایش خشونتهای قومی در منطقه آسیای مرکزی و قفقاز پرداخته ایم، به عبارت دیگر نمودهای عینی و عملی شیوه های نفوذ اسرائیل را در این کشورها مورد توجه قرار داده و هدف این است با بررسی نمودهای عملی نفوذ، سنجش و میزان حضور اسرائیل را در کشورهای یاد شده و همچنین مقدار وابستگی کشورهای منطقه را بدست آوریم.