نظام حکومت تیمور بر اساس تزوکات تیموری
چکیده
پنش اول نوشتار حاضر، گذری کوتاه است بر تاریخ سیاسی تیموریان که بیشترین برگ های تاریخنگاران راتشکیل می دهد. در بخش دوم عناوین عمدهء کشور داری را از دیدگاه تزوکات تیموری متذکر شدیم. در فصل اول این بخش ، دین و مذهب را که یکی از شناسه های بزرگ دولت تیمور است ، همه سویه و بدون پیش درآمد ذهنی، بازکاوی کردیم . در این راستا دیدگاههای غالب مورخین و پژوهشگران مورد تبیین و ارزیابی قرار گرفت . تا ضمن اینکه ناهماهنگی داوریها را نشان می دهیم پرده از حقیقتی بتوانیم برگرفت . بهمین سبب حجم در خور نگرشی از کار ما را تشکیل می دهد. از آنجا که پیوسته در میان پژوهشگران، تیمور بعنوان چهرهء خون و شمشیر و کشتار و جهانگشایی پذیرفته شده، کمتر به این اندیشه افتاده ایم که او نیز می توانسته واجد ویژگیهای شایان نگرشی باشد. در این راه ما اساس دید خود را بر بیطرفی و عدم موضع گیری قبلی قرار دادیم. در فصل دوم بخش دوم دیدگاه تیمور در بارهء استقلال و شرایط رهبری با سایر دیدگاههای موجود اندیشمندان مورد سنجش و بررسی قرار گرفت . مبنا و اساس زاویه دید تیمور در این قسمت مرتبط با نظام حکومت او مورد توجه ما بوده است . بخش سوم در شش فصل تنظیم گردیده که به سبب اهمیت عنوان های آن حجم قابل توجهی از نوشتار ما را تشکیل می دهد. فصل اول بخشی است پیرامون وظایف سلطان از دیدگاه تزوک و سنجش آن با دیدگاه مردان سیاسی و اندیشه گران سده های مختلف و نظرگاه مذهبی . همه موارد با اختیارات سلطان مورد هم سنجی قرار گرفته اند. فصل دوم تا پنجم به بحث نظری در بارهء نهادهای مختلف از جمله وزارت ، قضاوت ، سپاه، اقتصاد و مالکیت اختصاص یافته است . در فصل ششم نیز ویژگی نهادهایی که در فصل های اول تا پنجم بدان پرداخته شده بود، همراه با ذکر تشکیلات و چگونگی عملکرد آن مورد توجه و بررسی قرار گرفت تشکیلات اداری و مقام های مهم زمان تیمور نیز در پایان همین فصل درج گردیده است . در بخش چهارم پایانی، تلاش شده است تا روزنه هایی، از طریق پژوهش در نامه ها، فرمان ها و سکه ها و پرچم و منشورهای تیمور، بدست آوریم تا ما را در بررسی نظام حکومت او یاری کرده باشد. چرا که میدانیم ارتباط محکمی مابین موضوع هایی که عنوان کردیم با نظام حکومت موجود است . در فرجام سخن، روح نظام تیمور در حد بضاعت مزجات درج گردیده است .