مردم شناسی تاریخی قرن چهارم هجری قمری (نمونه مورد مطالعه احسن التقاسیم فی معرفه الاقالیم)
چکیده
موضوع این رساله عبارت است از: "مردم شناسی تاریخی قرن چهارم هجری" (نمونه مورد مطالعه احسن التقاسیم فی معرفه الاقالیم). منظور ما از اصطلاح مردم شناسی، معنای خاص آن یعنی توجه به جنبه های فرهنگی زندگی اجتماعی انسان است . اصطلاح تاریخی را بکار بردیم چون مهمترین منبع و وسیله مطالعه احوال گذشتگان تاریخ است . و به مفهوم وسیع کلمه مجموعه اطلاعاتی است درباره تجارب ، علوم، تحولات و احوال گروهها و جوامع باقی مانده. منظور ما از احسن التقاسیم فی معرفه الاقالیم کتاب جغرافیایی قرن چهارم هجری است که توسط ابوعبدالله مقدسی نگاشته شده است . در این رساله ما از ترجمه دو جلدی این اثر که توسط علینقی منزوی به فارسی انجام شده و همچنین از نسخه عربی آن که چاپ لیدن است ، در انجام بررسیهای خود بهره جسته ایم. در این تحقیق ما برخی از جنبه های فرهنگی احسن التقاسیم را استخراج کرده و پس از طبقه بندی تحلیل می نماییم. موضوعات مورد نظر ما در توضیح قلمرو موضوعی و جغرافیایی تحقیق آمده است : -3 هدف : هدف این تحقیق عبارت است از بازشناسی ویژگیهای فرهنگی-اجتماعی قرن چهار هجری از نگاه یک نویسنده و پژوهشگر جغرافیادان. نگارنده در تحلیل احسن التقاسیم قصد آن دارد تا به اهل دانش و دوستداران علم نمونه ای از بهره جویی فرهنگی از یک اثر جغرافیایی را نمایان سازد. هدف دیگر این پژوهش بازنمایی ریشه ها، عوامل و پدیده های فرهنگ امروز جامعه اسلامی بویژه ایران است . چه پدیده های فرهنگی موجود در این اثر در بسیاری از موارد چون شیوه های اندازه گیری، خانواده و ... با اندکی تفاوت هنوز در جامعه ما دیده می شود.