مقایسه داوری با دادرسی قضائی بین المللی در رفع اختلافات بین دولتها
چکیده
استقرار و بقای نظم در جامعه بین المللی مستلزم احترام به منافع کل آن جامعه، یعنی رعایت مقررات حقوق بین المللی است و توسعه قلمرو قضائی دادگاههای بین المللی در استحکام پایه های اساسی این نظم تاثیر بسیار دارد، زیرا حل و فصل اختلافات بین المللی در این دادگاهها موجب می گردد تا تفسیر و اجرای مقررات بین المللی تابع اصولی منظم و منطقی گردد، از جمله مراجع حل و فصل اختلافات داوری و دادگستری بین المللی است که موضوع این رساله مقایسه این دو مرجع در حل و فصل اختلافات بین دولتها است . بر همین اساس ما پس از بررسی منشا پیدایش و سابقه تاریخی داوری و دادگستری بین المللی، مبانی رسیدگی، صلاحیت ، تشکیلات ، آئین دادرسی، حقوق حاکم و خصوصیات آراء هر یک از این دو نهاد را مورد مقایسه قرار داده و در نهایت با یک نتیجه گیری که خود مبین مزایا معایب داوری و دادگستری بین المللی است ، وجوه اشتراک و افتراق آنها را برمی شماریم. زیرا این دو نهاد علیرغم شباهت های بسیار دارای اختلافاتی نیز می باشند که مهمترین آن مربوط به نقش و تاثیر اصحاب دعوی در روند حل و فصل و هدایت جریان رسیدگی است . زیرا در داوری بین المللی اراده طرفین اختلاف در تمامی مراحل اعم از نحوه رجوع، طرز تشکیل دادگاه آئین دادرسی و تعیین حقوق حاکم بر ماهیت اختلاف ، تاثیر بسزایی داشته، در حالیکه در دادگستری بین المللی اراده طرفین فاقد چنین نقشی می باشد. این مقایسه کمک می کند تا قبل از رجوع به هر یک از این محاکم با اطلاع کامل از خصوصیات و ویژگیهای آنها، روشی که به مراتب کارآمدتر از دیگری است برگزیده و بدین طریق به رفع اختلافاتی که ادامه آن ممکن است به صلح و امنیت بین المللی لطمه وارد سازد، اقدام نمود.