پایان‌نامه

مضامین اجتماعی در شعر شیعی (از سده چهارم تا آغاز چهاردهم)

دانلود متن کاملرایگان، با حساب کاربری؛ ثبت نام با گوگل چند ثانیه است

چکیده

یکی از موضوعاتی که بحث مستقل درباره آن پیشینه چندانی در ادبیات فارسی ندارد، "جامعه شناسی ادبی" است . اندکی تامل در مقوله هایی مانند: مفهوم جامعه، فرهنگ ، مذهب و ادبیات ، روشن می سازد که بین آنها رابطه و پیوندی ناگسستنی وجود دارد که از زاویه های مختلف می توان بدان پرداخت . از آن جا که ادبیات هر ملتی آیینه تمام نمای هویت آن ملت است ، با بررسی مسائل اجتماعی در آثار ادبی، می توان به بسیاری ار نکته ه ای مبهم و مواردی که ناشناخته مانده و تاریخ هم در برابر آن سکوت نموده و یا توضیح چندانی نداده است ، پی برد. برای تعیین چارچوب کار، نخست به بعضی از کتابهای جامعه شناسی مراجعه کردم و مضامین اجتماعی را استخراج و دسته بندی نمودم. سپس تعدادی از کتابهایی که در مورد تاریخ اجتماعی نوشته شده بود و همچنین برخی از تالیفات درباره شیعه را مطالعه کردم و از پاره ای از آنها یادداشت برداشتم. آن گاه پس از گزینش شاعران شیعی، به مطالعه دیوان اشعار ایشان و فیش برداری از شعرهایی که دارای مضمون اجتماعی هستند، پرداختم و پس از تفکیک ، آنها را در ذیل هفت عنوان کلی - فصل - قرار دادم که بعضی از فصلها به چند بخش و برخی از بخشها به چند قسمت تقسیم شده است . روش کار به این صورت است که برای هر فصل و هر بخش مطالبی به عنوان مقدمه آورده شده و در پایان اغلب مقدمه ها، خلاصه ای از مطالب شاعران ذکر شده است و سپس بر اساس ترتیب تاریخی درگذشت شاعران، اشعار ایشان همراه با توضیحات لازم آمده است . برای گزینش سروده های شاعران شیعه، بهترین نسخه دیوانهای موجود، از حیث تصحیح متن ملاک کار قرار گرفته است . رسم الخط رساله و رعایت مسائل نگارشی بر طیق دو کتاب : راهنمای نگارش و ویرایش از آقایان دکتر محمدجعفریاحقی و دکتر محمدمهدی ناصح و فرهنگ غلط ننویسیم از آقای ابوالحسن نجفی، صورت پذیرفته است . نکته لازم به تذکر آن که: برای رعایت امانت ، رسم الخط در کلیه نقل قولها - چه در عربی و چه در فارسی - و نیز تمامی شواهد شعری، عینا برابر متون خود، مراعات شده است . ترجمه آیات ، احادیث ، عبارات و اشعار عربی نیز مطابق متنهای مورد استفاده آمده است . در پایان رساله برای سهولت دست یابی به آیه ها و احادیث متن، فهرست آنها به طور جداکانه و به شکل الفبایی نوشته شدهاست . همجنین تعدادی از واژه ها و اصطلاحات دشوار نیز معنی گردیده و توضیح داده شده و به صورت الفبایی درج شده است که نیاز خواننده را به فرهنگهای لغت برطرف می سازد. فهرست منابع و مآخذ نیز بر اساس الفبا تنظیم گشته و در انتهای رساله آورده شده است .

اساتید راهنما و مشاور

محمدمهدی رکنی

پایان‌نامه‌های مشابه

  • بررسی مضامین شعر شیعی در عصر مملوکی

    پایان‌نامه۲۰۱۲وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه رازی - دانشکده ادبیات و علوم انسانیزهره ملکی

    شعر شیعی در بسیاری از دوره های ادبیات عرب، به عنوان بهترین نمونه‏های عربی که توسط شاعران متعهد شیعه سروده شده، درخشیده است. شاعران شیعه تنها، برای اطاعت از دستورات قرآن کریم و پیامبر گرامی اسلام به مدح اهل بیت? پرداخته اند. شعر شیعی در بسیاری از دوره‏ها، بازتاب و پژواکی از عقاید

  • بررسی شعر شیعی از قرن چهارم تا اوایل قرن هفتم

    پایان‌نامه۲۰۰۹وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه قمعلی طبیبیان

    موضوع این تحقیق عبارت است از: بررسی شعر شیعی از قرن چهارم تا اوایل قرن هفتم؛ یعنی، دورانی که تسنّن، مذهب رایج و مورد حمایت حاکمان وقت در ایران بوده است. برای فراهم نمودن مجموعه ای منسجم از سیر شعر شیعی در این سرزمین، نگاهی به جامعه ایران در قرن های چهارم تا اوایل هفتم شده و ابعاد

  • بررسی مضامین اجتماعی-سیاسی در شعر حلمی سالم

    پایان‌نامه۲۰۱۳وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه ایلام - دانشکده ادبیات و علوم انسانیزهره نورمحمدنهال

    در عصر معاصر و از نیمه¬ی دوّم قرن بیستم، پس از دگرگونی¬های اجتماعی- سیاسی، شعر معاصر عرب دارای رسالتی خاص گردید و در جهت آگاهی¬ مردم و جامعه برای دستیابی به آزادی و عدالت اجتماعی به کار رفت. مصر به عنوان اوّلین سرزمینی که جریان نهضت در آن صورت گرفت، مهد شاعران و ادیبانی است که از

  • بررسی مضامین اجتماعی در شعر عبدالوهاب البیاتی

    پایان‌نامه۲۰۱۰وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه قماحسان کشوری نیا

    بدون شک شعر نو در پی تغییر در ساختار، درون مایه اش نیز دگرگون شد. مضامین و محتوای پویای ارزنده ای جایگزین موضوعات سنتی شعر گشت. شعر نوین جهان عرب از این قاعده مستثنی نیست، چنانچه در قرن بیستم با توجه به زمینه های موجود، شاعرانی از سرزمین عراق درفش انقلاب شعری را به دست گرفته و سا

  • بررسی تطبیقی ریشه مضامین اجتماعی در شعر چهارتن از شعرای مهجر (ایلیا ابوماضی، امین ریحانی، رشید سلیم خوری، فوزی معلوف)

    پایان‌نامه۲۰۱۳دانشگاه آزاد اسلامی - دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکزی - دانشکده ادبیات و علوم انسانیمنصوره شیرازی

    ریشه و دلیل مهاجرت شعرای لبنانی در قرن نوزدهم رامی توان به عوامل اجتماعی وسیاسی،اقتصادی وفرهنگی مرتبط دانست. در این رساله به بررسی تطبیقی ریشه ها و آبشخورهای مضامین اجتماعی در شعر چهارتن از شعرای مهجر، ایلیا ابوماضی،امین ریحانی دو شاعر لبنانی مهجرشمال«امریکای شمالی»ورشیدسلیم خوری

  • بررسی مضامین اجتماعی در شعر أحمد عبدالمعطی حجازی

    پایان‌نامه۲۰۱۱وزارت علوم، تحقیقات و فناوری - دانشگاه قم - دانشکده ادبیات و علوم انسانیزهرا سلگی

    احمدعبدالمعطی حجازی درسال 1935م در مصر متولد شد. وی یکی از شاعران پیشگام ونو آور معاصرعربی است و در حوزه ی نقد نیز فعالیت داشته است و در این خصوص چندین مقاله از خود بر جای گذاشته است و مجموعه ی اشعارش درچندین دیوان گرد آمده اندکه عبارتند از: «اوراس»، «لم یبق الاالاعتراف»، «مرثیه