زمین شناسی اقتصادی کمپلکس توتک در ورقه 100000:1 سوریان (آباده-فارس )
چکیده
کمپلکس توتک در جنوب شرقی ده بید (استان فارس ) و در زون سنندج-سیرجان واقع شده است . این کمپلکس با رسوبات شیلی سیلورین آغاز گردیده و نهایتا با تناوب آهک و شیل دونین زیرین و سپس آهک های ضخیم لایه دونین میانی و فوقانی ادامه می یابد. منطقه تحت تاثیر دو فاز دگرگونی قرار گرفته است که فاز اول در سیمرین آغازین تا رخساره پایین آمفیبولیت و فاز دوم به صورت دگرگونی بازگشتی تا حد شیست سبز پیش رفته است به طوری که سکانس شیلی و آهک و شیل دونین به گارنت میکاشیست ، شیست و آمفیبولیت و مرمر تبدیل شده است . توده گرانیتی بند نو در تریاس میانی همزمان با فاز اول دگرگونی ئر منطقه نفوذ کرده و به دلیل شرایط تقریبا مشابه دما و فشار، دگرگونی مجاورتی در اطراف توده گرانیتی ایجاد نشده است . از لحاظ ساختمانی منطقه را طاقدیسی با محور شمال غرب -جنوب شرق تشکیل داده است که با روند کلی زاگرس و سنندج-سیرجان مطابقت دارد. ماده معدنی به صورت عدسی و هم شیب با سنگ درونگیز در فوقانی ترین قسمت دونین زیرین و پایین ترین قسمت دونین میانی واقع گردیده است . بررسی زمین شناسی، پتروگرافی و رسوب شناسی اندیس های معدنی آهن منگنزدار منطقه سفید توتک مشخص کننده حوضه فلات قاره می باشند که به صورت استراتاباند در مرحله رسوبگذاری به صورت ژل های هیدروکسید آهن همراه با پیریت و سایر کاتیون ها نهشته شده در طی عمل دیاژنز و دگرگونی توده معدنی مانیتیت و هماتیت را بوجود آورده است و نهایتا در اثر عملکرد فرآیند سوپرژن کاتیون های منگنز که در ساختمان اکسیدهای آهن جای گرفته اند به صورت کانی های مستقل مانند پیرولوزیت و پسیلوملان تشکیل می شوند. منشاءماده معدنی با توجه به عملکردهای فاز ولکانیکی در دونین زیرین و شواهد ژئوشیمیای از نوع اگزاالتیو دور از منشاء (distal) در نظر گرفته شده است . در نهایت مدل پیدایش کانی سازی مشابه با نهشته های دریایی منگنز در اطراف محیط های بسته احیایی مانند وافانزی، نامیبیا، موآندا و غیره می باشند.